निर्माल्यदाम परिभुक्तमनोज्ञगन्धं
मूर्ध्नोऽपनीय घननीलशिरोरुहान्ताः ।
पीनोन्नतस्तनभरानतगात्रयष्ट्यः
कुर्वन्ति केशरचनामपरास्तरुण्यः ॥
निर्माल्यदाम परिभुक्तमनोज्ञगन्धं
मूर्ध्नोऽपनीय घननीलशिरोरुहान्ताः ।
पीनोन्नतस्तनभरानतगात्रयष्ट्यः
कुर्वन्ति केशरचनामपरास्तरुण्यः ॥
मूर्ध्नोऽपनीय घननीलशिरोरुहान्ताः ।
पीनोन्नतस्तनभरानतगात्रयष्ट्यः
कुर्वन्ति केशरचनामपरास्तरुण्यः ॥
अन्वयः
AI
अपराः तरुण्यः मूर्ध्नः परिभुक्तमनोज्ञगन्धम् निर्माल्यदाम अपनीय, घननीलशिरोरुहान्ताः (सत्यः), पीनोन्नतस्तनभरानतगात्रयष्ट्यः (सत्यः), केशरचनाम् कुर्वन्ति।
Summary
AI
Other young women, their slender bodies bent by their plump, high breasts, remove used garlands—whose pleasing fragrance has been enjoyed—from their heads. With the ends of their dense, dark hair now free, they arrange their hair.
सारांश
AI
अन्य युवतियाँ, जो पुष्ट स्तनों के भार से झुकी हुई हैं, अपने घने काले बालों से बासी मालाएँ हटाकर अब अपने केशों का नया विन्यास बना रही हैं।
पदच्छेदः
AI
| अपराः | अपर (१.३) | other |
| तरुण्यः | तरुणी (१.३) | young women |
| मूर्ध्नः | मूर्धन् (५.१) | from the head |
| परिभुक्तमनोज्ञगन्धम् | परिभुक्त–मनोज्ञ–गन्ध (२.१) | whose pleasing fragrance has been enjoyed |
| निर्माल्यदाम | निर्माल्य–दामन् (२.१) | the used garland |
| अपनीय | अपनीय (अप√नी+ल्यप्) | having removed |
| घननीलशिरोरुहान्ताः | घन–नील–शिरोरुह–अन्त (१.३) | the ends of whose hair are dense and dark |
| पीनोन्नतस्तनभरानतगात्रयष्ट्यः | पीन–उन्नत–स्तन–भर–आनत–गात्रयष्टि (१.३) | whose slender bodies are bent by the weight of their plump, high breasts |
| केशरचनाम् | केश–रचना (२.१) | hair arrangement |
| कुर्वन्ति | कुर्वन्ति (√कृ कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) | they make |
छन्दः
वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ | १३ | १४ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| नि | र्मा | ल्य | दा | म | प | रि | भु | क्त | म | नो | ज्ञ | ग | न्धं |
| मू | र्ध्नो | ऽप | नी | य | घ | न | नी | ल | शि | रो | रु | हा | न्ताः |
| पी | नो | न्न | त | स्त | न | भ | रा | न | त | गा | त्र | य | ष्ट्यः |
| कु | र्व | न्ति | के | श | र | च | ना | म | प | रा | स्त | रु | ण्यः |
| त | भ | ज | ज | ग | ग | ||||||||
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.