अन्वयः
AI
विगाढमन्मथः सः यौवन-उन्नत-विलासिनी-स्तन-क्षोभ-लोल-कमलाः गूढ-मोहन-गृहाः च दीर्घिकाः तत् अम्बुभिः व्यगाहत।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः)
यौवनेति॥ विगाढमन्मथः प्रौढमदनः सोऽग्निवर्णो यौवनेन हेतुनोन्नतानां विलासिनीस्तनानां क्षोभेणाघातेन लोलानि चञ्चलानि कमलानि वासां ताः। तदम्बुभिस्तासां दीर्घिकाणामम्बुभिर्गृढान्यन्तर्हितानि मोहनगृहाणि सुरतभवनानि यासु ताश्च दीर्घिका व्यगाहृत। स्त्रीभिः सह दीर्घिकासु विजहारेत्यर्थः ॥
Summary
AI
Deeply stirred by passion, he (Agnivarna) plunged into the waters of the step-wells, whose lotuses trembled from the agitation caused by the high breasts of youthful, playful women, and which had hidden chambers of love.
सारांश
AI
कामदेव के वशीभूत राजा ने सुंदरियों के साथ उन जलाशयों में क्रीड़ा की जिनमें गुप्त क्रीड़ागृह बने थे और जो स्त्रियों के अंगों के संचालन से तरंगित हो रहे थे।
पदच्छेदः
AI
| यौवनोन्नतविलासिनीस्तनक्षोभलोलकमलाः | यौवन–उन्नत–विलासिनी–स्तन–क्षोभ–लोल–कमल (२.३) | whose lotuses were trembling due to the agitation from the high breasts of youthful, playful women |
| च | च | and |
| दीर्घिकाः | दीर्घिका (२.३) | the step-wells |
| गूढमोहनगृहाः | गूढ–मोहनगृह (२.३) | which had hidden chambers of love |
| तदम्बुभिः | तद्-अम्बु (३.३) | with their waters |
| सः | तद् (१.१) | he |
| व्यगाहत | व्यगाहत (वि√गाह् कर्तरि लङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | plunged into |
| विगाढमन्मथः | विगाढ–मन्मथ (१.१) | one whose passion was intense |
छन्दः
रथोद्धता [११: रनरलग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| यौ | व | नो | न्न | त | वि | ला | सि | नी | स्त | न |
| क्षो | भ | लो | ल | क | म | ला | श्च | दी | र्घि | काः |
| गू | ढ | मो | ह | न | गृ | हा | स्त | द | म्बु | भिः |
| स | व्य | गा | ह | त | वि | गा | ढ | म | न्म | थः |
| र | न | र | ल | ग | ||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.