Loading data... On slow networks this could take a few minutes.
100%

सातिरेकमदकारणं रह-
स्तेन दत्तमभिलेषुरङ्गनाः ।
ताभिरप्युपहृतं मुखासवं
सोऽपिबद्बकुलतुल्यदोहदः ॥

अन्वयः AI अङ्गनाः रहः तेन दत्तम् स-अतिरेक-मद-कारणम् (मद्यम्) अभिलेषुः। बकुल-तुल्य-दोहदः सः अपि ताभिः उपहृतम् मुख-आसवम् अपिबत्।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) सातिरेकेति॥ अङ्गना रहो रहसि सातिरेकस्य सातिशयस्य मदस्य कारणं तेनाग्निवर्णेन दत्तं मुखासवमभिलेषुः। बकुलेन तुल्यदोहदस्तुल्याभिलाषः। अथ दोहदम्। इच्छाकाङ्क्षा स्पृहेहा तृट् इत्यमरः। बकुलद्रुमस्याङ्गनामद्यार्थित्वात्तुल्याभिलाषत्वम्। सोऽपि ताभिरङ्गनाभिरुपहृतं दत्तं मुखासवमपिबत् ॥
Summary AI In private, the women desired the wine given by him, which caused excessive intoxication. He, in turn, having a craving like that of a Bakula tree (which is said to blossom when sprinkled with wine from a woman's mouth), also drank the mouth-wine offered by them.
सारांश AI वह स्त्रियों को अत्यधिक नशा देने वाली मदिरा पिलाता था और स्वयं उनके मुख की सुवासित मदिरा का पान वैसे ही करता था जैसे बकुल का वृक्ष करता है।
पदच्छेदः AI
सातिरेकमदकारणम्अतिरेकमदकारण (२.१) which was a cause of excessive intoxication
रहःरहस् in private
तेनतद् (३.१) by him
दत्तम्दत्त (√दा+क्त, २.१) given
अभिलेषुःअभिलेषुः (अभि√लष् कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) desired
अङ्गनाःअङ्गना (१.३) the women
ताभिःतद् (३.३) by them
अपिअपि also
उपहृतम्उपहृत (उप√हृ+क्त, २.१) offered
मुखासवम्मुखआसव (२.१) the wine from the mouth
सःतद् (१.१) he
अपिबत्अपिबत् (√पा कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) drank
बकुलतुल्यदोहदःबकुलतुल्यदोहद (१.१) who had a craving similar to a Bakula tree
छन्दः रथोद्धता [११: रनरलग]
छन्दोविश्लेषणम्
१० ११
सा ति रे का णं
स्ते त्त भि ले षु ङ्ग नाः
ता भि प्यु हृ तं मु खा वं
सो ऽपि द्ब कु तु ल्य दो दः
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.