Loading data... On slow networks this could take a few minutes.
100%

निर्वृत्तजाम्बूनदपट्टशोभे
न्यस्तं ललाटे तिलकं दधानः ।
तेनैव शून्यान्यरिसुन्दरीणां
मुखानि स स्मेरमुखश्चकार ॥

अन्वयः AI सः ललाटे निर्वृत्त-जाम्बूनद-पट्ट-शोभे न्यस्तम् तिलकम् दधानः स्मेर-मुखः (सन्) तेन एव अरि-सुन्दरीणाम् मुखानि शून्यानि चकार।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) निर्वृत्तेति॥ निर्वृत्ता जाम्बूनदपट्टशोभा यस्य तस्मिन्कृतकनकपट्टशोभे ललाटे न्यस्तं तिलकं दधानः स्मेरमुखः स्मितमुखः स राजा। अरिसुन्दरीणां मुखानि तेनैव तिलकेनैव शून्यानि चकार। अखिलमपि शत्रुवर्गमवधीदिति भावः ॥
Summary AI Wearing a tilaka mark on his forehead, which shone like a polished gold plate, he, with a smiling face, thereby made the faces of his enemies' beautiful wives empty of their joyful expressions and ornaments.
सारांश AI स्वर्ण के पट्ट से सुशोभित मस्तक पर तिलक धारण करने वाले उस मुस्कुराते हुए राजा ने अपने उसी तिलक के प्रताप से शत्रु-स्त्रियों के मुखों को तिलक-शून्य अर्थात् उन्हें विधवा बना दिया।
पदच्छेदः AI
निर्वृत्तजाम्बूनदपट्टशोभेनिर्वृत्तजाम्बूनदपट्टशोभा (७.१) which had the beauty of a finished plate of gold
न्यस्तम्न्यस्त (नि√अस्+क्त, २.१) placed
ललाटेललाट (७.१) on the forehead
तिलकम्तिलक (२.१) the sectarian mark (tilaka)
दधानःदधान (√धा+शानच्, १.१) wearing
तेनतद् (३.१) by that
एवएव itself
शून्यानिशून्य (२.३) empty (of ornaments)
अरिसुन्दरीणाम्अरिसुन्दरी (६.३) of the beautiful wives of his enemies
मुखानिमुख (२.३) the faces
सःतद् (१.१) he
स्मेरमुखःस्मेरमुख (१.१) with a smiling face
चकारचकार (√कृ कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) made
छन्दः उपजातिः [११]
छन्दोविश्लेषणम्
१० ११
नि र्वृ त्त जा म्बू ट्ट शो भे
न्य स्तं ला टे ति कं धा नः
ते नै शू न्या न्य रि सु न्द री णां
मु खा नि स्मे मु श्च का
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.