Loading data... On slow networks this could take a few minutes.
100%

परेषु स्वेषु च क्षिप्तैरविज्ञातपरस्परैः ।
सोऽपसर्पैर्जजागार यथाकालं स्वपन्नपि ॥

अन्वयः AI सः परेषु स्वेषु च क्षिप्तैः, अविज्ञात-परस्परैः अपसर्पैः, यथा-कालम् स्वपन् अपि, जजागार ।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) परेष्विति॥ यथाकालमुक्तकालानतिक्रमेण स्वपन्नपि सोऽतिथिः परेषु शत्रुषु स्वेषु स्वकीयेषु च। मन्त्र्यादितीर्थेष्विति शेषः। क्षिप्तैः प्रहितैरविज्ञाताः परस्परे येषां तैः। अन्योन्याविज्ञातैरित्यर्थः। अपसर्पैश्चरैः। अपसर्पश्चरः स्पशः इत्यमरः (अमरकोशः २.८.१३ ) । जजागार बुद्धवान्। चारमुखेन सर्वदा सर्वमज्ञासीदित्यर्थः। अत्र कामन्दकः-चारन्विचारयेत्तीर्थेष्वात्मनश्च परस्य च। पाषण्ड्यादीनविज्ञातानन्योन्यमितरैरपि ॥ इति ॥
Summary AI He remained vigilant through his spies, who were deployed among both his enemies and his own people and were unknown to each other, even while he himself slept at the proper time.
सारांश AI स्वपक्ष और शत्रु-पक्ष में नियुक्त गुप्तचरों के माध्यम से वे समय पर विश्राम करते हुए भी सदैव जागरूक और सजग रहते थे।
पदच्छेदः AI
परेषुपर (७.३) among enemies
स्वेषुस्व (७.३) among his own people
and
क्षिप्तैःक्षिप्त (√क्षिप्+क्त, ३.३) by those deployed
अविज्ञातपरस्परैःअविज्ञातपरस्पर (३.३) unknown to each other
सःतत् (१.१) he
अपसर्पैःअपसर्प (३.३) by spies
जजागारजजागार (√जागृ कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) remained vigilant
यथाकालम्यथाकालम् at the proper time
स्वपन्स्वपत् (√स्वप्+शतृ, १.१) sleeping
अपिअपि even while
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
रे षु स्वे षु क्षि प्तै
वि ज्ञा स्प रैः
सो ऽप र्पै र्ज जा गा
था का लं स्व न्न पि
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.