Loading data... On slow networks this could take a few minutes.
100%

नातिपर्याप्तमालक्ष्य मत्कुक्षेरद्य भोजनम् ।
दिष्ट्या त्वमसि मे धात्रा भीतेनेवोपपादितः ॥

अन्वयः AI (लवणः आह) अद्य मत्-कुक्षेः भोजनम् अति-पर्याप्तम् न (अस्ति) । (इति) आलक्ष्य भीतेन धात्रा इव त्वम् मे दिष्ट्या उपपादितः असि ।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) नेति॥ इतीति॥ युग्मम्। राक्षसो लवणः। अद्य मत्कुक्षेः। भुज्यत इति भोजनम्। भोज्यं मृगादिकं नातिपर्याप्तमनतिसमग्रमालक्षअय दृष्ट्वा भीतेनेव धात्रा दिषअट्या भाग्येन मे त्वमुपपादितः कल्पितोऽसि। इति शत्रुघ्नं संतर्ज्य तस्य शत्रुघ्नस्य जिघांसया हन्तुमिच्छया प्रांशुमुन्नतं द्रुमम्। मुस्तास्तम्बमिव अक्लेशेनोत्पाटयामास ॥
Summary AI (Lavana said:) "Perceiving that today's meal is not sufficient for my belly, you have been fortunately provided to me by the Creator, as if out of fear."
सारांश AI राक्षस ने शत्रुघ्न से कहा कि आज मेरे पेट के लिए भोजन कम था, भाग्य से विधाता ने स्वयं ही तुझे मेरे पास भेज दिया है।
पदच्छेदः AI
not
अतिपर्याप्तम्अतिपर्याप्त (१.१) very sufficient
आलक्ष्यआलक्ष्य (आ√लक्ष्+ल्यप्) having perceived
मत्कुक्षेःमद्कुक्षि (६.१) of my belly
अद्यअद्य today
भोजनम्भोजन (१.१) the food
दिष्ट्यादिष्ट्या fortunately
त्वम्युष्मद् (१.१) you
असिअसि (√अस् कर्तरि लट् (परस्मै.) म.पु. एक.) are
मेअस्मद् (४.१) to me
धात्राधात्रृ (३.१) by the Creator
भीतेनभीत (√भीत+क्त, ३.१) by a frightened one
इवइव as if
उपपादितःउपपादित (उप√पद्+णिच्+क्त, १.१) provided
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
ना ति र्या प्त मा क्ष्य
त्कु क्षे द्य भो नम्
दि ष्ट्या त्व सि मे धा त्रा
भी ते ने वो पा दि तः
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.