राजर्षिवंशस्य रविप्रसूते-
रुपस्थितः पश्यत कीदृशोऽयम् ।
मत्तः सदाचारशुचेः कलङ्कः
पयोदवातादिव दर्पणस्य ॥

अन्वयः AI पश्यत, रवि-प्रसूतेः सदाचार-शुचेः राजर्षि-वंशस्य मत्तः अयम् कीदृशः कलङ्कः उपस्थितः, पयोद-वातात् दर्पणस्य इव।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) राजर्षीति॥ रवेः प्रसूतिर्जन्म यस्य तस्य राजर्षिवंशस्य सदाचारशुचेः सद्वृत्ताच्छुद्धान्मत्तो मत्सकाशात्। दर्पणस्य पयोदवातादिव। साम्भः-कणादित्यर्थः। कीदृशोऽयं कलङ्क उपस्थितः प्राप्तः पश्चत ॥
Summary AI "Behold what sort of stain has arisen from me upon the dynasty of royal sages, born of the Sun and pure in its noble conduct—like a blemish on a mirror from a cloudy wind!"
सारांश AI उन्होंने कहा कि सूर्यवंश के पवित्र कुल में मुझ सदाचारी पर यह कलंक वैसे ही लगा है जैसे बादलों भरी हवा से स्वच्छ दर्पण धुंधला हो जाता है।
पदच्छेदः AI
राजर्षिवंशस्यराजर्षिवंश (६.१) of the dynasty of royal sages
रविप्रसूतेःरविप्रसूत (६.१) born of the Sun
उपस्थितःउपस्थित (उप√स्था+क्त, १.१) has arisen
पश्यतपश्यत (√दृश् कर्तरि लोट् (परस्मै.) म.पु. बहु.) behold
कीदृशःकीदृश (१.१) what sort of
अयम्इदम् (१.१) this
मत्तःअस्मद् (५.१) from me
सदाचारशुचेःसदाचारशुचि (६.१) pure in noble conduct
कलङ्कःकलङ्क (१.१) stain
पयोदवातात्पयोदवात (५.१) from a cloudy wind
इवइव like
दर्पणस्यदर्पण (६.१) on a mirror
छन्दः उपजातिः [११]
छन्दोविश्लेषणम्
१० ११
रा र्षि वं स्य वि प्र सू ते
रु स्थि तः श्य की दृ शो ऽयम्
त्तः दा चा शु चेः ङ्कः
यो वा ता दि र्प स्य
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.