अन्वयः
AI
यः तु दूर-मार्ग-श्रम-श्रान्तम् वैश्वदेव-अन्तम् आगतम् अतिथिम् पूजयेत्, सः परमान् गतिम् याति ।
Summary
AI
Whoever honors a guest who has arrived exhausted from the fatigue of a long journey at the end of the Vaiśvadeva ceremony attains the supreme goal.
सारांश
AI
लंबी यात्रा से थके हुए और भोजन के समय आए अतिथि का जो सत्कार करता है, वह परम गति को प्राप्त करता है।
पदच्छेदः
AI
| दूर-मार्ग-श्रम-श्रान्तं | दूर–मार्ग–श्रम–श्रान्त (√श्रम्+क्त, २.१) | tired from the fatigue of a long journey |
| वैश्वदेव-अन्तम् | वैश्वदेव–अन्त (२.१) | the end of the Vaishvadeva ritual |
| आगतम् | आगत (आ√गम्+क्त, २.१) | arrived |
| अतिथिं | अतिथि (२.१) | guest |
| पूजयेत् | पूजयेत् (√पूज् कर्तरि विधिलिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | should honor/worship |
| यः | यद् (१.१) | who |
| तु | तु | but/indeed |
| सः | तद् (१.१) | he |
| याति | याति (√या कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | goes/attains |
| परमां | परम (२.१) | supreme |
| गतिम् | गति (२.१) | state/destination |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| दू | र | मा | र्ग | श्र | म | श्रा | न्तं |
| वै | श्व | दे | वा | न्त | मा | ग | तम् |
| अ | ति | थिं | पू | ज | ये | द्य | स्तु |
| स | या | ति | प | र | मां | ग | तिम् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.