आपदि येनापकृतं येन च हसितं दशासु विषमासु ।
अपकृत्य तयोरुभयोः पुनरपि जातं नरं मन्ये ॥

अन्वयः AI आपदि येन अपकृतम्, विषमासु दशासु येन च हसितम्, तयोः उभयोः अपकृत्य (यः तिष्ठति), (तम्) पुनः अपि जातम् नरम् मन्ये ।

Summary AI I consider that man truly born again who, having been wronged in calamity and mocked in difficult times, pays back both those who harmed and ridiculed him.

सारांश AI विपत्ति में हानि पहुँचाने वाले और कठिन समय में उपहास करने वाले, इन दोनों से बदला लेने वाला ही वास्तविक पुरुष है।

पदच्छेदः AI

आपदि	आपद् (७.१)	in distress
येन	यद् (३.१)	by whom
अपकृतम्	अपकृत (अप√कृ+क्त, १.१)	wrong was done
येन	यद् (३.१)	by whom
च	च	and
हसितम्	हसित (√हस्+क्त, १.१)	was laughed at
दशासु	दशा (७.३)	in situations
विषमासु	विषम (७.३)	difficult
अपकृत्य	अपकृत्य (अप√कृ+ल्यप्)	having harmed
तयोः	तद् (६.२)	of those two
उभयोः	उभ (६.२)	of both
पुनः	पुनर्	again
अपि	अपि	even
जातम्	जात (√जन्+क्त, २.१)	born
नरम्	नर (२.१)	man
मन्ये	मन्ये (√मन् कर्तरि लट् (आत्मने.) उ.पु. एक.)	I think

छन्दः आर्या []

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३
आ	प	दि	ये	ना	प	कृ	तं
ये	न	च	ह	सि	तं	द	शा	सु	वि	ष	मा	सु
अ	प	कृ	त्य	त	यो	रु	भ	योः
पु	न	र	पि	जा	तं	न	रं	म	न्ये

आपदि येनापकृतं येन च हसितं दशासु विषमासु ।
अपकृत्य तयोरुभयोः पुनरपि जातं नरं मन्ये ॥

Other texts to read

कथासरित्सागरः सोमदेवः

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

About

Resources

Connect

आपदि येनापकृतं येन च हसितं दशासु विषमासु ।अपकृत्य तयोरुभयोः पुनरपि जातं नरं मन्ये ॥

Other texts to read

कथासरित्सागरः सोमदेवः

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

About

Resources

Connect

आपदि येनापकृतं येन च हसितं दशासु विषमासु ।
अपकृत्य तयोरुभयोः पुनरपि जातं नरं मन्ये ॥