अन्वयः
AI
दौर्गत्यं देहिनाम् परम् दुःखम् अपमान-करम् अस्ति येन स्वैः अपि जीवन्तः अपि मृताः इव मन्यन्ते ।
Summary
AI
Poverty is an extreme sorrow for embodied beings and causes great humiliation; because of it, even while living, people are regarded by their own kin as if they were dead.
सारांश
AI
निर्धनता मनुष्यों के लिए परम अपमानजनक दुःख है, जिसके कारण जीवित होने पर भी वे अपनों द्वारा मृत के समान समझे जाते हैं।
पदच्छेदः
AI
| दौर्गत्यं | दौर्गत्य (१.१) | poverty |
| देहिनां | देहिन् (६.३) | of living beings |
| दुःखम् | दुःख (१.१) | misery |
| अपमान-करं | अपमान–कर (१.१) | causing disgrace |
| परम् | पर (१.१) | supreme |
| येन | यद् (३.१) | by which |
| स्वैः | स्व (३.३) | by one's own (people) |
| अपि | अपि | even |
| मन्यन्ते | मन्यन्ते (√मन् भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. बहु.) | they are considered |
| जीवन्तः | जीवत् (१.३) | living |
| अपि | अपि | even |
| मृताः | मृत (√मृ+क्त, १.३) | dead |
| इव | इव | like |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| दौ | र्ग | त्यं | दे | हि | नां | दुः | ख |
| म | प | मा | न | क | रं | प | रम् |
| ये | न | स्वै | र | पि | म | न्य | न्ते |
| जी | व | न्तो | ऽपि | मृ | ता | इ | व |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.