मृतो दरिद्रः पुरुषो मृतं मैथुनमप्रजम् ।
मृतमश्रोत्रियं श्राद्धं मृतो यज्ञस्त्वदक्षिणम् ॥

अन्वयः AI दरिद्रः पुरुषः मृतः अप्रजम् मैथुनम् मृतम् अश्रोत्रियम् श्राद्धं मृतम् अदक्षिणम् यज्ञः तु मृतः ।

Summary AI A poor man is as good as dead; sexual union without offspring is dead; a funeral rite (śrāddham) without a Vedic scholar (śrotriya) is dead; and a sacrifice (yajña) without gifts (dakṣiṇā) is dead.

सारांश AI दरिद्र पुरुष जीवित होते हुए भी मृत समान है। इसी प्रकार संतानहीन मैथुन, अज्ञानी द्वारा किया गया श्राद्ध और दक्षिणाहीन यज्ञ निष्फल एवं मृत हैं।

पदच्छेदः AI

मृतः	मृत (√मृ+क्त, १.१)	dead
दरिद्रः	दरिद्र (१.१)	poor
पुरुषः	पुरुष (१.१)	man
मृतं	मृत (√मृ+क्त, १.१)	dead
मैथुनम्	मैथुन (१.१)	sexual union
अप्रजम्	अप्रज (१.१)	childless
मृतम्	मृत (√मृ+क्त, १.१)	dead
अश्रोत्रियं	अश्रोत्रिय (१.१)	not for a Shrotriya
श्राद्धं	श्राद्ध (१.१)	Shraddha ritual
मृतः	मृत (√मृ+क्त, १.१)	dead
यज्ञः	यज्ञ (१.१)	sacrifice
तु	तु	but
अदक्षिणम्	अदक्षिण (१.१)	without donations

छन्दः अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
मृ	तो	द	रि	द्रः	पु	रु	षो
मृ	तं	मै	थु	न	म	प्र	जम्
मृ	त	म	श्रो	त्रि	यं	श्रा	द्धं
मृ	तो	य	ज्ञ	स्त्व	द	क्षि	णम्

मृतो दरिद्रः पुरुषो मृतं मैथुनमप्रजम् ।
मृतमश्रोत्रियं श्राद्धं मृतो यज्ञस्त्वदक्षिणम् ॥

Other texts to read

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

कथासरित्सागरः सोमदेवः

About

Resources

Connect

मृतो दरिद्रः पुरुषो मृतं मैथुनमप्रजम् ।मृतमश्रोत्रियं श्राद्धं मृतो यज्ञस्त्वदक्षिणम् ॥

Other texts to read

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

कथासरित्सागरः सोमदेवः

About

Resources

Connect

मृतो दरिद्रः पुरुषो मृतं मैथुनमप्रजम् ।
मृतमश्रोत्रियं श्राद्धं मृतो यज्ञस्त्वदक्षिणम् ॥