योऽनाहूतः समभ्येति द्वारि तिष्ठति सर्वदा ।
पृष्ठः सत्यं मितं ब्रूते स भृत्योऽर्हो महीभुजाम् ॥

अन्वयः AI यः अनाहूतः समभ्येति द्वारि सर्वदा तिष्ठति पृष्टः सत्यम् मितम् ब्रूते सः भृत्यः मही-भुजाम् अर्हः ॥

Summary AI One who comes without being called, remains constantly at the door, and speaks only the truth in a concise manner when questioned is fit to serve kings.

सारांश AI जो बिना बुलाए आता है, सदा द्वार पर उपस्थित रहता है और पूछे जाने पर सत्य तथा नपा-तुला बोलता है, वही राजा के योग्य सेवक है।

पदच्छेदः AI

यः	यद् (१.१)	who
अनाहूतः	अन्–आहूत (१.१)	uncalled
समभ्येति	समभ्येति (सम्+अभि√इ कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	approaches
द्वारि	द्वार (७.१)	at the door
तिष्ठति	तिष्ठति (√स्था कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	stands
सर्वदा	सर्वदा	always
पृष्ठः	पृष्ठ (√प्रछ्+क्त, १.१)	questioned
सत्यम्	सत्य (२.१)	truth
मितम्	मित (२.१)	concise
ब्रूते	ब्रूते (√ब्रू कर्तरि लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	speaks
सः	तद् (१.१)	he
भृत्यः	भृत्य (१.१)	servant
अर्हः	अर्ह (१.१)	worthy
महीभुजाम्	महीभुज् (६.३)	of kings

छन्दः अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
यो	ऽना	हू	तः	स	म	भ्ये	ति
द्वा	रि	ति	ष्ठ	ति	स	र्व	दा
पृ	ष्ठः	स	त्यं	मि	तं	ब्रू	ते
स	भृ	त्यो	ऽर्हो	म	ही	भु	जाम्

योऽनाहूतः समभ्येति द्वारि तिष्ठति सर्वदा ।
पृष्ठः सत्यं मितं ब्रूते स भृत्योऽर्हो महीभुजाम् ॥

Other texts to read

कथासरित्सागरः सोमदेवः

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

About

Resources

Connect

योऽनाहूतः समभ्येति द्वारि तिष्ठति सर्वदा ।पृष्ठः सत्यं मितं ब्रूते स भृत्योऽर्हो महीभुजाम् ॥

Other texts to read

कथासरित्सागरः सोमदेवः

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

About

Resources

Connect

योऽनाहूतः समभ्येति द्वारि तिष्ठति सर्वदा ।
पृष्ठः सत्यं मितं ब्रूते स भृत्योऽर्हो महीभुजाम् ॥