यः कृत्वा सुकृतं राज्ञो दुष्करं हितमुत्तमम् ।
लज्जया वक्ति नो किञ्चित्तेन राजा सहायवान् ॥

अन्वयः AI यः राज्ञः दुष्करम् उत्तमम् हितम् सुकृतम् कृत्वा लज्जया किञ्चित् न वक्ति तेन राजा सहाय-वान् ॥

Summary AI A king is truly well-supported by a servant who performs difficult and highly beneficial deeds for him but says nothing about them out of modesty.

सारांश AI राजा के लिए अत्यंत कठिन और उत्तम भलाई का कार्य करके भी जो सेवक लज्जावश स्वयं कुछ नहीं कहता, वही राजा का सच्चा सहायक होता है।

पदच्छेदः AI

यः	यद् (१.१)	who
कृत्वा	कृत्वा (√कृ+क्त्वा)	having done
सुकृतम्	सु–कृत (२.१)	good deed
राज्ञः	राजन् (६.१)	of the king
दुष्करम्	दुस्–कर (२.१)	difficult
हितम्	हित (२.१)	beneficial
उत्तमम्	उत्तम (२.१)	excellent
लज्जया	लज्जा (३.१)	by shame
वक्ति	वक्ति (√वच् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	speaks
नो	नो	not
किञ्चित्	किञ्चित्	anything
तेन	तद् (३.१)	by him
राजा	राजन् (१.१)	king
सहायवान्	सहायवत् (१.१)	supported

छन्दः अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
यः	कृ	त्वा	सु	कृ	तं	रा	ज्ञो
दु	ष्क	रं	हि	त	मु	त्त	मम्
ल	ज्ज	या	व	क्ति	नो	कि	ञ्चि
त्ते	न	रा	जा	स	हा	य	वान्

यः कृत्वा सुकृतं राज्ञो दुष्करं हितमुत्तमम् ।
लज्जया वक्ति नो किञ्चित्तेन राजा सहायवान् ॥

Other texts to read

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

कथासरित्सागरः सोमदेवः

About

Resources

Connect

यः कृत्वा सुकृतं राज्ञो दुष्करं हितमुत्तमम् ।लज्जया वक्ति नो किञ्चित्तेन राजा सहायवान् ॥

Other texts to read

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

कथासरित्सागरः सोमदेवः

About

Resources

Connect

यः कृत्वा सुकृतं राज्ञो दुष्करं हितमुत्तमम् ।
लज्जया वक्ति नो किञ्चित्तेन राजा सहायवान् ॥