अन्वयः
AI
यः मूढः प्राण-त्यागे धनादिषु मायाम् कुरुते, तस्य प्राणाः प्रणश्यन्ति, तैः नष्टैः तत् एव नष्टम्।
Summary
AI
The fool who practices deceit regarding wealth when life itself is at risk loses their life; once life is lost, all that wealth is also lost.
सारांश
AI
जो मूर्ख प्राणों का मोह छोड़कर धन बचाने का प्रयास करता है, उसके प्राण और धन दोनों नष्ट हो जाते हैं।
पदच्छेदः
AI
| यः | यद् (१.१) | who |
| मायाम् | माया (२.१) | deception |
| कुरुते | कुरुते (√कृ कर्तरि लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | does |
| मूढः | मूढ (१.१) | a fool |
| प्राण-त्यागे | प्राण–त्याग (७.१) | in abandoning life |
| धनादिषु | धन–आदि (७.३) | for wealth etc. |
| तस्य | तद् (६.१) | his |
| प्राणाः | प्राण (१.३) | life breaths |
| प्रणश्यन्ति | प्रणश्यन्ति (प्र√नश् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) | are destroyed |
| तैः | तद् (३.३) | by them |
| नष्टैः | नष्ट (√नश्+क्त, ३.३) | destroyed |
| नष्टम् | नष्ट (√नश्+क्त, १.१) | destroyed |
| एव | एव | indeed |
| तत् | तद् (१.१) | that |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| यो | मा | यां | कु | रु | ते | मू | ढः |
| प्रा | ण | त्या | गे | ध | ना | दि | षु |
| त | स्य | प्रा | णाः | प्र | ण | श्य | न्ति |
| तै | र्न | ष्टै | र्न | ष्ट | मे | व | तत् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.