ये जात्यादिमहोत्साहान्नरेन्द्रान्नोपयान्ति च ।
तेषामामरणं भिक्षा प्रायश्चित्तं विनिर्मितम् ॥

अन्वयः AI ये जात्य-आदि-महोत्साहान् नरेन्द्रान् न उपयान्ति च, तेषाम् आ-मरणं भिक्षा प्रायश्चित्तं विनिर्मितम्।

Summary AI For those who do not approach kings of high birth and great energy, begging until death is ordained as their penance.

सारांश AI जो लोग अहंकारवश राजा का आश्रय नहीं लेते, उनके लिए जीवन भर भिक्षा माँगना ही एकमात्र विकल्प रह जाता है।

पदच्छेदः AI

ये	यद् (१.३)	who
जात्य्-आदि-महोत्साहात्	जाति–आदि–महा–उत्साह (५.१)	due to great pride in birth etc.
नरेन्द्रान्	नर–इन्द्र (२.३)	kings
न	न	not
उपयान्ति	उपयान्ति (उप√या कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.)	approach
च	च	and
तेषाम्	तद् (६.३)	for them
आमरणम्	आ–मरण (२.१)	lifelong
भिक्षा	भिक्षा (१.१)	begging
प्रायश्चित्तम्	प्रायश्चित्त (१.१)	atonement
विनिर्मितम्	विनिर्मित (वि+निर्√मा+क्त, १.१)	has been prescribed

छन्दः अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

ये जात्यादिमहोत्साहान्नरेन्द्रान्नोपयान्ति च ।तेषामामरणं भिक्षा प्रायश्चित्तं विनिर्मितम् ॥