त्याज्यं न धैर्यं विधुरेऽपि काले
धैर्यात्कदाचिद्गतिमाप्नुयात्सः ।
यथा समुद्रेऽपि च पोतभङ्गे
सांयात्रिको वाञ्छति तर्तुमेव ॥

अन्वयः AI विधुरे काले अपि धैर्यं न त्याज्यम् सः धैर्यात् कदाचित् गतिम् आप्नुयात् । यथा समुद्रे पोत-भङ्गे अपि च सांयात्रिकः तर्तुम् एव वाञ्छति ॥

Summary AI Even in adverse times, courage should not be abandoned, for through courage, one may eventually find a way out. Just as when a ship is wrecked at sea, a merchant still desires to swim across.

सारांश AI विपत्ति के समय धैर्य कभी नहीं छोड़ना चाहिए, क्योंकि धैर्य ही मनुष्य को मार्ग दिखाता है; जैसे समुद्र में जहाज टूटने पर भी साहसी व्यापारी तैरकर पार जाने का प्रयास करता है।

पदच्छेदः AI

त्याज्यम्	त्याज्य (√त्यज्+ण्यत्, १.१)	to be abandoned
न	न	not
धैर्यम्	धैर्य (१.१)	courage, fortitude
विधुरे	विधुर (७.१)	difficult, adverse
अपि	अपि	even
काले	काल (७.१)	in time
धैर्यात्	धैर्य (५.१)	from courage
कदाचित्	कदाचित्	sometimes, perhaps
गतिम्	गति (२.१)	way, salvation, progress
आप्नुयात्	आप्	may obtain
सः	तद् (१.१)	he
यथा	यथा	just as
समुद्रे	समुद्र (७.१)	in the ocean
अपि	अपि	even
च	च	and
पोत-भङ्गे	पोत–भङ्ग (७.१)	in the breaking of the ship, shipwreck
सांयात्रिकः	सांयात्रिक (१.१)	voyager, merchant
वाञ्छति	वाञ्छ्	desires
तर्तुम्	तर्तुम् (√तृ+तुमन्)	to swim, to cross
एव	एव	indeed, only

छन्दः उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
त्या	ज्यं	न	धै	र्यं	वि	धु	रे	ऽपि	का	ले
धै	र्या	त्क	दा	चि	द्ग	ति	मा	प्नु	या	त्सः
य	था	स	मु	द्रे	ऽपि	च	पो	त	भ	ङ्गे
सां	या	त्रि	को	वा	ञ्छ	ति	त	र्तु	मे	व

Other texts to read

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

About

Resources

Connect