यस्मिञ्जीवति जीवन्ति बहवः सोऽत्र जीवतु ।
वयांसि किं न कुर्वन्ति चञ्च्वा स्वोदरपूरणम् ॥

अन्वयः AI यस्मिन् जीवति बहवः जीवन्ति, सः अत्र जीवतु। वयांसि चञ्च्वा स्व-उदर-पूरणं किं न कुर्वन्ति?

Summary AI Only he truly lives whose life enables many others to live. Do birds not also fill their own bellies with their beaks?

सारांश AI संसार में उसी का जीवन सार्थक है जिसके जीवित रहने से बहुतों का भरण-पोषण हो, अन्यथा पक्षी भी चोंच से अपना पेट तो भर ही लेते हैं।

पदच्छेदः AI

यस्मिन्	यद् (७.१)	in whom
जीवन्ति	जीवत् (√जीव्+शतृ, ७.१)	live
जीवन्ति	जीवन्ति (√जीव् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.)	live
बहवः	बहु (१.३)	many
सः	तद् (१.१)	he
अत्र	अत्र	here
जीवतु	जीवतु (√जीव् कर्तरि लोट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	let him live
वयांसि	वयस् (१.३)	birds
किम्	किम्	why
न	न	not
कुर्वन्ति	कुर्वन्ति (√कृ कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.)	do
चञ्च्वा	चञ्चु (३.१)	with beak
स्वोदर-पूरणम्	स्व–उदर–पूरण (२.१)	filling one's own belly

छन्दः अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

यस्मिञ्जीवति जीवन्ति बहवः सोऽत्र जीवतु ।वयांसि किं न कुर्वन्ति चञ्च्वा स्वोदरपूरणम् ॥