नद्यश्च नार्यश्च सदृक्प्रभावा-
स्तुल्यानि कूलानि कुलानि तासाम् ।
तोयैश्च दोषैश्च निपातयन्ति
नद्यो हि कूलानि कुलानि नार्यः ॥

अन्वयः AI नद्यः च नार्यः च सदृक्-प्रभावाः (सन्ति), तासाम् कूलानि कुलानि (च) तुल्यानि (सन्ति), हि नद्यः तोयैः कूलानि, नार्यः (च) दोषैः कुलानि निपातयन्ति।

Summary AI Rivers and women possess similar powers; their banks and lineages are comparable. Just as rivers cause their banks to collapse with their waters, women cause their families to fall through their faults.

सारांश AI नदियाँ और स्त्रियाँ समान प्रभाव वाली होती हैं; नदियाँ अपने जल से किनारों को गिराती हैं और स्त्रियाँ अपने दोषों से कुल का विनाश करती हैं।

पदच्छेदः AI

नद्यः	नदी (१.३)	rivers
च	च	and
नार्यः	नारी (१.३)	women
च	च	and
सदृक्-प्रभावाः	सदृश्–प्रभाव (१.३)	of similar nature/effect
तुल्यानि	तुल्य (१.३)	similar, equal
कूलानि	कूल (१.३)	banks
कुलानि	कुल (१.३)	families
तासाम्	तद् (६.३)	of them
तोयैः	तोय (३.३)	by waters
च	च	and
दोषैः	दोष (३.३)	by faults/vices
च	च	and
निपातयन्ति	निपातयन्ति (नि√पत् +णिच् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.)	cause to fall, destroy
नद्यः	नदी (१.१)	rivers
हि	हि	indeed
कूलानि	कूल (२.३)	banks
कुलानि	कुल (२.३)	families
नार्यः	नारी (१.१)	women

छन्दः इन्द्रवज्रा [११: ततजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
न	द्य	श्च	ना	र्य	श्च	स	दृ	क्प्र	भा	वा
स्तु	ल्या	नि	कू	ला	नि	कु	ला	नि	ता	साम्
तो	यै	श्च	दो	षै	श्च	नि	पा	त	य	न्ति
न	द्यो	हि	कू	ला	नि	कु	ला	नि	ना	र्यः
त			त			ज			ग	ग

Other texts to read

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

About

Resources

Connect