अन्वयः
AI
सदा एव आपद्-गतः राजा मन्त्रिणाम् भोग्यः भवति। अतः एव हि मन्त्रिणः सापदम् नृपम् वाञ्छन्ति।
Summary
AI
A king who is constantly in distress becomes a source of profit for his ministers; therefore, ministers naturally desire a king who is beset by troubles.
सारांश
AI
संकट में फंसा हुआ राजा ही मंत्रियों के लिए लाभप्रद होता है, इसीलिए मंत्री हमेशा राजा को विपत्ति में ही देखना चाहते हैं।
पदच्छेदः
AI
| सदा | सदा | always |
| एव | एव | only |
| आपद्गतः | आपद्–गत (१.१) | fallen into distress |
| राजा | राजन् (१.१) | a king |
| भोग्यः | भोग्य (१.१) | exploitable |
| भवति | भवति (√भू कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | becomes |
| मन्त्रिणाम् | मन्त्रिन् (६.३) | of ministers |
| अतः | अतः | therefore |
| एव | एव | only |
| हि | हि | indeed |
| वाञ्छन्ति | वाञ्छन्ति (√वाञ्छ् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) | desire |
| मन्त्रिणः | मन्त्रिन् (१.३) | ministers |
| सापदम् | स–आपद् (२.१) | with trouble |
| नृपम् | नृप (२.१) | a king |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| स | दै | वा | प | द्ग | तो | रा | जा |
| भो | ग्यो | भ | व | ति | म | न्त्रि | णाम् |
| अ | त | ए | व | हि | वा | ञ्छ | न्ति |
| म | न्त्रि | णः | सा | प | दं | नृ | पम् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.