निजांशुनिर्दग्धमदङ्गभस्मभिः
मुधा विधुर्वाञ्छति लाञ्छनोन्मृजाम् ।
त्वदास्यतां यास्यति तावतापि किं
वधूवधेनैव पुनः कलङ्कितः ॥

अन्वयः AI विधुः निज-अंशु-निर्दग्ध-मत्-अङ्ग-भस्मभिः मुधा लाञ्छन-उन्मृजाम् वाञ्छति । तावता अपि किं सः त्वत्-आस्यतां यास्यति? (सः तु) वधू-वधेन एव पुनः कलङ्कितः (भविष्यति) ।

Summary AI 'The moon vainly desires to wipe away its dark spot with the ashes of my body, burnt by its own rays. Even so, will it attain the likeness of your face? No, it will only be further stained by the sin of killing a woman.'

पदच्छेदः AI

निजांशुनिर्दग्धमदङ्गभस्मभिः	निज–अंशु–निर्दग्ध (निर्√निर्दह्+क्त)–मद्–अङ्ग–भस्मन् (३.३)	with the ashes of my body burnt by its own rays
मुधा	मुधा	in vain
विधुः	विधु (१.१)	the moon
वाञ्छति	वाञ्छति (√वाञ्छ् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	desires
लाञ्छनोन्मृजाम्	लाञ्छन–उन्मृजा (२.१)	the wiping away of its spot
त्वदास्यतां	त्वद्–आस्यता (२.१)	similarity to your face
यास्यति	यास्यति (√या कर्तरि लृट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	will it attain
तावता	तावत् (३.१)	by that much
अपि	अपि	even
किं	किम्	what?
वधूवधेन	वधू–वध (३.१)	by the killing of a woman
एव	एव	only
पुनः	पुनर्	again
कलङ्कितः	कलङ्कित (१.१)	stained

छन्दः वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
नि	जां	शु	नि	र्द	ग्ध	म	द	ङ्ग	भ	स्म	भिः
मु	धा	वि	धु	र्वा	ञ्छ	ति	ला	ञ्छ	नो	न्मृ	जाम्
त्व	दा	स्य	तां	या	स्य	ति	ता	व	ता	पि	किं
व	धू	व	धे	नै	व	पु	नः	क	ल	ङ्कि	तः
ज			त			ज			र

Other texts to read

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

महाभारतम् वेदव्यासः

About

Resources

Connect