दयोदयश्चेतसि चेत्तवाभूत्
अलंकुरु द्यां विफलो विलम्बः ।
भुवः स्वरादेशमथाचरामो
भूमौ धृतिं यासि यदि स्वभूमौ ॥

अन्वयः AI चेत् तव चेतसि दय-उदयः अभूत्, (तर्हि) द्याम् अलंकुरु । विलम्बः विफलः (अस्ति) । अथ यदि भूमौ स्व-भूमौ धृतिम् यासि, (तर्हि वयम्) भुवः स्वर-आदेशम् आचरामः ।

Summary AI If the rise of compassion has occurred in your heart, then adorn heaven; delay is fruitless. Or, if you find contentment on earth, in your own land, then we will perform the substitution of 'svar' (heaven) for 'bhū' (earth), meaning we will bring heaven to you.

पदच्छेदः AI

दय	दया	of compassion
उदयः	उदय (१.१)	the rise
चेतसि	चेतस् (७.१)	in the heart
चेत्	चेत्	if
तव	युष्मद् (६.१)	your
अभूत्	अभूत् (√भू कर्तरि लुङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	has occurred
अलंकुरु	अलंकुरु (अलम्√कृ कर्तरि लोट् (परस्मै.) म.पु. एक.)	adorn
द्याम्	द्यो (२.१)	heaven
विफलः	विफल (१.१)	is fruitless
विलम्बः	विलम्ब (१.१)	delay
भुवः	भू (६.१)	of the earth
स्वर	स्वर्	heaven
आदेशम्	आदेश (२.१)	the substitution
अथ	अथ	or
आचरामः	आचरामः (आ√चर् कर्तरि लट् (परस्मै.) उ.पु. बहु.)	we will perform
भूमौ	भूमि (७.१)	on earth
धृतिम्	धृति (२.१)	contentment
यासि	यासि (√या कर्तरि लट् (परस्मै.) म.पु. एक.)	you attain
यदि	यदि	if
स्व	स्व	your own
भूमौ	भूमि (७.१)	in the land

छन्दः उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
द	यो	द	य	श्चे	त	सि	चे	त्त	वा	भू
त	लं	कु	रु	द्यां	वि	फ	लो	वि	ल	म्बः
भु	वः	स्व	रा	दे	श	म	था	च	रा	मो
भू	मौ	धृ	तिं	या	सि	य	दि	स्व	भू	मौ

दयोदयश्चेतसि चेत्तवाभूत्
अलंकुरु द्यां विफलो विलम्बः ।
भुवः स्वरादेशमथाचरामो
भूमौ धृतिं यासि यदि स्वभूमौ ॥

Other texts to read

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

महाभारतम् वेदव्यासः

About

Resources

Connect

दयोदयश्चेतसि चेत्तवाभूत्अलंकुरु द्यां विफलो विलम्बः ।भुवः स्वरादेशमथाचरामोभूमौ धृतिं यासि यदि स्वभूमौ ॥

Other texts to read

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

महाभारतम् वेदव्यासः

About

Resources

Connect

दयोदयश्चेतसि चेत्तवाभूत्
अलंकुरु द्यां विफलो विलम्बः ।
भुवः स्वरादेशमथाचरामो
भूमौ धृतिं यासि यदि स्वभूमौ ॥