तत्रैव मग्ना यदपश्यदग्रे
नास्या दृगस्याङ्गमयास्यदन्यत् ।
नादास्यदस्यै यदि बुद्धिधारां
विच्छिद्य विच्छिद्य चिरान्निमेषः ॥
तत्रैव मग्ना यदपश्यदग्रे
नास्या दृगस्याङ्गमयास्यदन्यत् ।
नादास्यदस्यै यदि बुद्धिधारां
विच्छिद्य विच्छिद्य चिरान्निमेषः ॥
नास्या दृगस्याङ्गमयास्यदन्यत् ।
नादास्यदस्यै यदि बुद्धिधारां
विच्छिद्य विच्छिद्य चिरान्निमेषः ॥
अन्वयः
AI
यत् अस्याः दृक् अग्रे (नलम्) अपश्यत्, (सा) तत्र एव मग्ना (अभूत्), (अतः) अन्यत् अङ्गम् न अयास्यत् । यदि निमेषः चिरात् विच्छिद्य विच्छिद्य अस्यै बुद्धिधाराम् न अदास्यत् (तर्हि सा तत्रैव मग्ना अभविष्यत्) ।
Summary
AI
Since her gaze, upon seeing him, became immersed right there, it did not move to another limb. If blinking had not, after a long time, repeatedly interrupted and restored her stream of consciousness, her gaze would have remained fixed there.
पदच्छेदः
AI
| तत्र | तत्र | there |
| एव | एव | itself |
| मग्ना | मग्न (√मस्ज्+क्त, १.१) | immersed |
| यत् | यत् | since |
| अपश्यत् | अपश्यत् (√दृश् कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | saw |
| अग्रे | अग्र | in front |
| न | न | not |
| अस्याः | इदम् (६.१) | her |
| दृक् | दृश् (१.१) | gaze |
| अस्य | इदम् (६.१) | his |
| अङ्गम् | अङ्ग (२.१) | limb |
| अयास्यत् | अयास्यत् (√या कर्तरि लृङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | would have gone |
| अन्यत् | अन्यद् (२.१) | another |
| न | न | not |
| अदास्यत् | अदास्यत् (√दा कर्तरि लृङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | would have given |
| अस्यै | इदम् (४.१) | to her |
| यदि | यदि | if |
| बुद्धिधाराम् | बुद्धिधारा (२.१) | stream of consciousness |
| विच्छिद्य | विच्छिद्य (वि√छिद्+ल्यप्) | having interrupted |
| विच्छिद्य | विच्छिद्य (वि√छिद्+ल्यप्) | repeatedly |
| चिरात् | चिर (५.१) | after a long time |
| निमेषः | निमेष (१.१) | blinking |
छन्दः
इन्द्रवज्रा [११: ततजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| त | त्रै | व | म | ग्ना | य | द | प | श्य | द | ग्रे |
| ना | स्या | दृ | ग | स्या | ङ्ग | म | या | स्य | द | न्यत् |
| ना | दा | स्य | द | स्यै | य | दि | बु | द्धि | धा | रां |
| वि | च्छि | द्य | वि | च्छि | द्य | चि | रा | न्नि | मे | षः |
| त | त | ज | ग | ग | ||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.