अन्वयः
AI
अथ सः तत्-वाक्-उपवीणितः अपि, धैर्यात् स्मर-ज्ञाम् अवधीर्य उचे । सताम् विवेक-धारा-शत-धौतम् अन्तः कामः न कलुषीकरोति ।
Summary
AI
Then, though enchanted by her speech as if by a vina, he, out of fortitude, disregarded Kamadeva's command and spoke, thinking: "Passion does not pollute the minds of the virtuous, which are cleansed by hundreds of streams of discrimination."
पदच्छेदः
AI
| अथ | अथ | Then |
| स्मरज्ञाम् | स्मर–ज्ञा (२.१) | Kamadeva's command |
| अवधीर्य | अवधीर्य (अव√धृ+णिच्+ल्यप्) | disregarding |
| धैर्यात् | धैर्य (५.१) | out of fortitude |
| उचे | उचे (√वच् कर्तरि लिट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | he spoke |
| सः | तद् (१.१) | he |
| तद्वागुपवीणितः | तद्–वाच्–उपवीणित (उप√वीण्+क्त, १.१) | enchanted by her speech as if by a vina |
| अपि | अपि | though |
| विवेकधाराशतधौतम् | विवेक–धारा–शत–धौत (२.१) | cleansed by hundreds of streams of discrimination |
| अन्तः | अन्तः | the mind |
| सताम् | सत् (६.३) | of the virtuous |
| न | न | not |
| कामः | काम (१.१) | passion |
| कलुषीकरोति | कलुषीकरोति (कलुष+च्वि√कृ कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | pollutes |
छन्दः
उपेन्द्रवज्रा [११: जतजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | थ | स्म | र | ज्ञा | म | व | धी | र्य | धै | र्या |
| दु | चे | स | त | द्वा | गु | प | वी | णि | तो | ऽपि |
| वि | वे | क | धा | रा | श | त | धौ | त | म | न्तः |
| स | तां | न | का | मः | क | लु | षी | क | रो | ति |
| ज | त | ज | ग | ग | ||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.