अस्या मुखेन्दावधरः सुधाभू-
बिम्बस्य युक्तः प्रतिबिम्ब एषः ।
तस्याथ वा श्रीर्द्रुमभाजि देशे
संभाव्यमानास्य तु विद्रुमे सा ॥
अस्या मुखेन्दावधरः सुधाभू-
बिम्बस्य युक्तः प्रतिबिम्ब एषः ।
तस्याथ वा श्रीर्द्रुमभाजि देशे
संभाव्यमानास्य तु विद्रुमे सा ॥
बिम्बस्य युक्तः प्रतिबिम्ब एषः ।
तस्याथ वा श्रीर्द्रुमभाजि देशे
संभाव्यमानास्य तु विद्रुमे सा ॥
अन्वयः
AI
अस्याः मुख-इन्दौ एषः अधरः सुधा-भू-बिम्बस्य युक्तः प्रति-बिम्बः अस्ति । अथ वा तस्य (बिम्बफलस्य) श्रीः द्रुम-भाजि देशे सम्भाव्यमाना, अस्य (अधरस्य) तु सा (श्रीः) विद्रुमे (सम्भाव्यमाना) ।
Summary
AI
On her moon-like face, this lower lip is a fitting reflection of the moon's disc (which is also a pun on the red Bimba fruit). Alternatively, while the beauty of the Bimba fruit is found in a place where trees grow, the beauty of this lip is found in coral.
पदच्छेदः
AI
| अस्याः | इदम् (६.१) | On her |
| मुख-इन्दौ | मुख–इन्दु (७.१) | moon-like face |
| अधरः | अधर (१.१) | the lower lip |
| सुधा-भू-बिम्बस्य | सुधाभू–बिम्ब (६.१) | of the moon's disc (or Bimba fruit) |
| युक्तः | युक्त (√युज्+क्त, १.१) | is a fitting |
| प्रति-बिम्बः | प्रतिबिम्ब (१.१) | reflection |
| एषः | एतद् (१.१) | this |
| तस्य | तद् (६.१) | Its (the Bimba fruit's) |
| अथ | अथ | or |
| वा | वा | alternatively |
| श्रीः | श्री (१.१) | beauty |
| द्रुम-भाजि | द्रुमभाज् (७.१) | tree-abiding |
| देशे | देश (७.१) | in a place |
| सम्भाव्यमाना | सम्भाव्यमान (सम्√भू+शानच्, १.१) | is found |
| अस्य | इदम् (६.१) | of this (lip) |
| तु | तु | but |
| विद्रुमे | विद्रुम (७.१) | in coral |
| सा | तद् (१.१) | that (beauty) |
छन्दः
इन्द्रवज्रा [११: ततजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | स्या | मु | खे | न्दा | व | ध | रः | सु | धा | भू |
| बि | म्ब | स्य | यु | क्तः | प्र | ति | बि | म्ब | ए | षः |
| त | स्या | थ | वा | श्री | र्द्रु | म | भा | जि | दे | शे |
| सं | भा | व्य | मा | ना | स्य | तु | वि | द्रु | मे | सा |
| त | त | ज | ग | ग | ||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.