पाणिपीडनमहं दमयन्त्याः
कामयेमहि महीमिहिकांशो ।
दूत्यमत्र कुरु नः स्मरभीतिं
निर्जितस्मर चिरस्य निरस्य ॥

अन्वयः AI महीमिहिकांशो ! निर्जितस्मर ! वयम् दमयन्त्याः पाणिपीडनम् कामयेमहि । अत्र चिरस्य स्मरभीतिम् निरस्य नः दूत्यम् कुरु ।
Summary AI "O moon on earth! O conqueror of Cupid! We desire the hand of Damayanti in marriage. In this matter, casting aside your long-held fear of love, act as our messenger."
पदच्छेदः AI
पाणिपीडनम्पाणिपीडन (२.१) marriage (clasping of hands)
अहम्अस्मद् (१.१) I (we)
दमयन्त्याःदमयन्ती (६.१) of Damayanti
कामयेमहिकामयेमहि (√कम् कर्तरि विधिलिङ् (आत्मने.) उ.पु. बहु.) we desire
महीमिहिकांशोमही–इहिकाअंशु (८.१) O moon on earth!
दूत्यम्दूत्य (२.१) the work of a messenger
अत्रअत्र in this matter
कुरुकुरु (√कृ कर्तरि लोट् (परस्मै.) म.पु. एक.) do
नःअस्मद् (६.३) our
स्मरभीतिम्स्मरभीति (२.१) fear of love
निर्जितस्मरनिर्जितस्मर (८.१) O conqueror of Cupid!
चिरस्यचिरस्य of a long time
निरस्यनिरस्य (निर्√अस्+ल्यप्) casting aside
छन्दः स्वागता [११: रनभगग]
छन्दोविश्लेषणम्
१० ११
पा णि पी हं न्त्याः
का ये हि ही मि हि कां शो
दू त्य त्र कु रु नः स्म भी तिं
नि र्जि स्म चि स्य नि स्य
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.