अन्वयः
AI
(त्वम्) आपदि आत्मनः सहजा धीरतया अकरुणात् सूनशरात् असून् अव । अद्य मम असवः एव विरोधिनः (सन्ति) । सखि ! कथम् माम् अरीन् रक्षितुम् आत्थ?
Summary
AI
(Damayanti says to her friend) "In this calamity, protect my life-breaths with your innate fortitude from the merciless one with flower-arrows (Kamadeva). Today, my own life-breaths have become my enemies. O friend, how can you tell me to protect my enemies?"
पदच्छेदः
AI
| अकरुणात् | अकरुण (५.१) | from the merciless one |
| अव | अव (√अव् कर्तरि लोट् (परस्मै.) म.पु. एक.) | protect |
| सूनशरात् | सूनशर (५.१) | from the one with flower-arrows |
| असून् | असु (२.३) | life-breaths |
| सहजया | सहजा (३.१) | with innate |
| आपदि | आपद् (७.१) | in calamity |
| धीरतया | धीरता (३.१) | fortitude |
| आत्मनः | आत्मन् (६.१) | your own |
| असव | असु (१.३) | life-breaths |
| एव | एव | themselves |
| मम | अस्मद् (६.१) | my |
| अद्य | अद्य | today |
| विरोधिनः | विरोधिन् (१.३) | are enemies |
| कथम् | कथम् | how |
| अरीन् | अरि (२.३) | enemies |
| सखि | सखि (८.१) | O friend |
| रक्षितुम् | रक्षितुम् (√रक्ष्+तुमुन्) | to protect |
| आत्थ | आत्थ (√ब्रू कर्तरि लट् (परस्मै.) म.पु. एक.) | you tell |
| माम् | अस्मद् (२.१) | me |
छन्दः
द्रुतविलम्बितम् [१२: नभभर]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | क | रु | णा | द | व | सू | न | श | रा | द | सू |
| न्स | ह | ज | या | प | दि | धी | र | त | या | त्म | नः |
| अ | स | व | ए | व | म | मा | द्य | वि | रो | धि | नः |
| क | थ | म | री | न्स | खि | र | क्षि | तु | मा | त्थ | माम् |
| न | भ | भ | र | ||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.