वराटिकोपक्रिययापि लभ्या-
न्नेभ्याः कृतज्ञानथवाद्रियन्ते ।
प्राणैः पणः स्वं निपुणं भणन्तः
क्रीणन्ति तानेव तु हन्त सन्तः ॥
वराटिकोपक्रिययापि लभ्या-
न्नेभ्याः कृतज्ञानथवाद्रियन्ते ।
प्राणैः पणः स्वं निपुणं भणन्तः
क्रीणन्ति तानेव तु हन्त सन्तः ॥
न्नेभ्याः कृतज्ञानथवाद्रियन्ते ।
प्राणैः पणः स्वं निपुणं भणन्तः
क्रीणन्ति तानेव तु हन्त सन्तः ॥
अन्वयः
AI
अथवा इभ्याः वराटिका-उपक्रियया अपि लभ्यान् कृतज्ञान् आद्रियन्ते। हन्त! सन्तः तु स्वम् निपुणम् भणन्तः प्राणैः पणः (कृत्वा) तान् एव क्रीणन्ति।
Summary
AI
"Alternatively, the wealthy respect the grateful who can be won over even by the small help of a cowrie-shell. But alas, good people, skillfully stating their own bargain, indeed buy them (the grateful) with their very lives as the price."
पदच्छेदः
AI
| वराटिकोपक्रियया | वराटिका–उपक्रिया (३.१) | by the help of a cowrie-shell |
| अपि | अपि | even |
| लभ्यान् | लभ्य (√लभ्+यत्, २.३) | those who can be obtained |
| इभ्याः | इभ्य (१.३) | the wealthy |
| कृतज्ञान् | कृत–ज्ञ (√ज्ञा+क)–कृतज्ञ (२.३) | the grateful |
| अथवा | अथवा | or |
| आद्रियन्ते | आद्रियन्ते (आ√दृ भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. बहु.) | are respected |
| प्राणैः | प्राण (३.३) | with their lives |
| पणः | पण (१.१) | a bargain |
| स्वम् | स्व (२.१) | their own |
| निपुणम् | निपुण (२.१) | skillfully |
| भणन्तः | भणत् (√भण्+शतृ, १.३) | speaking |
| क्रीणन्ति | क्रीणन्ति (√क्री कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) | buy |
| तान् | तद् (२.३) | them |
| एव | एव | indeed |
| तु | तु | but |
| हन्त | हन्त | alas |
| सन्तः | सत् (√अस्+शतृ, १.३) | good people |
छन्दः
उपजातिः [११]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| व | रा | टि | को | प | क्रि | य | या | पि | ल | भ्या |
| न्ने | भ्याः | कृ | त | ज्ञा | न | थ | वा | द्रि | य | न्ते |
| प्रा | णैः | प | णः | स्वं | नि | पु | णं | भ | ण | न्तः |
| क्री | ण | न्ति | ता | ने | व | तु | ह | न्त | स | न्तः |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.