मत्प्रीतिमाधित्ससि कां त्वदीक्षा-
मुदं मदक्ष्णोरपि यातिशेताम् ।
निजामृतैर्लोचनसेचनाद्वा
पृथक्किमिन्दुः सृजति प्रजानाम् ॥

अन्वयः AI काम् मत्-प्रीतिम् आधित्ससि या त्वत्-ईक्षा-मुदम् मत्-अक्ष्णोः अपि अतिशयीत? वा इन्दुः निज-अमृतैः लोचन-सेचनात् पृथक् प्रजानाम् किम् सृजति?

Summary AI What pleasure do you wish to give me that could surpass the joy my eyes feel just by seeing you? Besides bathing people's eyes with its nectar-like rays, what other separate joy does the moon create for them?

पदच्छेदः AI

मत्	अस्मद्	my
प्रीतिम्	प्रीति (२.१)	pleasure
आधित्ससि	आधित्ससि (आ√धा +सन्+उ कर्तरि लट् (परस्मै.) म.पु. एक.)	do you wish to cause
काम्	किम् (२.१)	What
त्वत्	युष्मद्	you
ईक्षा	ईक्षा	of seeing
मुदम्	मुद् (२.१)	the joy
मत्	अस्मद्	my
अक्ष्णोः	अक्षि (६.२)	of the two eyes
अपि	अपि	even
या	यद् (१.१)	which
अतिशेताम्	अतिशयीत (अति√शी कर्तरि विधिलिङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	would surpass
निज	निज	its own
अमृतैः	अमृत (३.३)	with nectar
लोचन	लोचन	the eyes
सेचनात्	सेचन (५.१)	from bathing
वा	वा	Or
पृथक्	पृथक्	other than
किम्	किम् (२.१)	what
इन्दुः	इन्दु (१.१)	the moon
सृजति	सृजति (√सृज् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	creates
प्रजानाम्	प्रजा (६.३)	for the people

छन्दः उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
म	त्प्री	ति	मा	धि	त्स	सि	कां	त्व	दी	क्षा
मु	दं	म	द	क्ष्णो	र	पि	या	ति	शे	ताम्
नि	जा	मृ	तै	र्लो	च	न	से	च	ना	द्वा
पृ	थ	क्कि	मि	न्दुः	सृ	ज	ति	प्र	जा	नाम्

Other texts to read

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

कुमारसंभवम् कालिदासः

About

Resources

Connect