अनार्यमप्याचरितं कुमार्या
भवान्मम क्षाम्यतु सौम्य तावत् ।
हंसोऽपि देवांशतयासि वन्द्यः
श्रीवत्सलक्ष्मेव हि मत्स्यमूर्तिः ॥

अन्वयः AI सौम्य! भवान् तावत् कुमार्याः मम अनार्यम् आचरितम् अपि क्षाम्यतु । हि हंसः अपि त्वम् देव-अंशतया वन्द्यः असि, श्रीवत्स-लक्ष्म मत्स्य-मूर्तिः इव ।

Summary AI O gentle one, please forgive this ignoble conduct of mine, a maiden. For though you are a swan, you are worthy of reverence due to your divine element, just as Vishnu, though in the form of a fish, is venerable because of his Srivatsa mark.

पदच्छेदः AI

अनार्यम्	अनार्य (२.१)	ignoble
अपि	अपि	even
आचरितम्	आचरित (आ√चर्+क्त, २.१)	conduct
कुमार्याः	कुमारी (६.१)	of a maiden
भवान्	भवत् (१.१)	you
मम	अस्मद् (६.१)	my
क्षाम्यतु	क्षाम्यतु (√क्षम् कर्तरि लोट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	may forgive
सौम्य	सौम्य (८.१)	O gentle one
तावत्	तावत्	please
हंसः	हंस (१.१)	a swan
अपि	अपि	though
देव	देव	divine
अंशतया	अंशता (३.१)	by being a part
असि	असि (√अस् कर्तरि लट् (परस्मै.) म.पु. एक.)	you are
वन्द्यः	वन्द्य (√वन्द्+ण्यत्, १.१)	worthy of reverence
श्रीवत्स	श्रीवत्स	Srivatsa
लक्ष्म	लक्ष्मन् (१.१)	marked by
इव	इव	like
हि	हि	for
मत्स्य	मत्स्य	fish
मूर्तिः	मूर्ति (१.१)	in the form of a

छन्दः उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
अ	ना	र्य	म	प्या	च	रि	तं	कु	मा	र्या
भ	वा	न्म	म	क्षा	म्य	तु	सौ	म्य	ता	वत्
हं	सो	ऽपि	दे	वां	श	त	या	सि	व	न्द्यः
श्री	व	त्स	ल	क्ष्मे	व	हि	म	त्स्य	मू	र्तिः

Other texts to read

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

रामायणम् वाल्मीकिः

About

Resources

Connect