अकर्णनासस्त्रपते मुखं ते
पश्यन्न सीतास्यमिवाभिरामम् ।
रक्तोस्रवर्षी बत लक्ष्मणाभि-
भूतः शशी शूर्पणखामुखाभः ॥
अकर्णनासस्त्रपते मुखं ते
पश्यन्न सीतास्यमिवाभिरामम् ।
रक्तोस्रवर्षी बत लक्ष्मणाभि-
भूतः शशी शूर्पणखामुखाभः ॥
पश्यन्न सीतास्यमिवाभिरामम् ।
रक्तोस्रवर्षी बत लक्ष्मणाभि-
भूतः शशी शूर्पणखामुखाभः ॥
अन्वयः
AI
बत, लक्ष्मण-अभिभूतः शूर्पणखा-मुख-आभः रक्त-अस्र-वर्षी शशी, अभिरामं सीतास्यम् इव ते मुखं पश्यन्, अकर्णनासं (स्वमुखं) न त्रपते।
Summary
AI
Alas! The moon, resembling the face of Shurpanakha overpowered by Lakshmana, with its red glow like tears of blood, is not ashamed of its own 'earless and noseless' (spotted) face, even while looking at your face, which is as beautiful as Sita's.
पदच्छेदः
AI
| अकर्णनासम् | अकर्णनास (२.१) | earless and noseless |
| त्रपते | त्रपते (√त्रप् कर्तरि लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | is ashamed |
| मुखम् | मुख (२.१) | face |
| ते | युष्मद् (६.१) | your |
| पश्यन् | पश्यत् (√दृश्+शतृ, १.१) | seeing |
| न | न | not |
| सीतास्यम् | सीता–आस्य (२.१) | Sita's face |
| इव | इव | like |
| अभिरामम् | अभिराम (२.१) | beautiful |
| रक्त-अस्र-वर्षी | रक्त–अस्र–वर्षिन् (१.१) | showering blood-tears |
| बत | बत | alas |
| लक्ष्मण-अभिभूतः | लक्ष्मण–अभिभूत (अभि√भू+क्त, १.१) | overpowered by Lakshmana |
| शशी | शशिन् (१.१) | the moon |
| शूर्पणखा-मुख-आभः | शूर्पणखा–मुख–आभ (१.१) | resembling the face of Shurpanakha |
छन्दः
उपजातिः [११]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | क | र्ण | ना | स | स्त्र | प | ते | मु | खं | ते |
| प | श्य | न्न | सी | ता | स्य | मि | वा | भि | रा | मम् |
| र | क्तो | स्र | व | र्षी | ब | त | ल | क्ष्म | णा | भि |
| भू | तः | श | शी | शू | र्प | ण | खा | मु | खा | भः |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.