अन्वयः
AI
अनेन नित-मूर्ध्ना कैटभारि-पदयोः सञ्जिता विचकिल-स्रक्, भुवन-प्रभुणा सेवित-अनुनयता-आयतमाना जह्नुजा इव अभात् ।
Summary
AI
The jasmine garland, placed by Nala with a bowed head at the feet of Vishnu (the enemy of Kaitabha), shone like the river Ganga. Just as the Ganga stretches out in appeasement when received by Shiva, the lord of the world, so too did the garland appear at Vishnu's feet.
पदच्छेदः
AI
| कैटभारिपदयोः | कैटभ–अरि–पद (७.२) | at the feet of the enemy of Kaitabha |
| नितमूर्ध्ना | नित (√नम्+क्त)–मूर्धन् (३.१) | with a bowed head |
| सञ्जिता | सञ्जित (सम्√सञ्ज्+क्त, १.१) | placed |
| विचकिलस्रक् | विचकिल–स्रज् (१.१) | a jasmine garland |
| अनेन | इदम् (३.१) | by him (Nala) |
| जह्नुजा | जह्नुजा (१.१) | Jahnu's daughter (Ganga) |
| इव | इव | like |
| भुवनप्रभुणा | भुवन–प्रभु (३.१) | by the lord of the world (Shiva) |
| अभात् | अभात् (√भा कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | shone |
| सेवितानुनयतायतमाना | सेवित (√सेव्+क्त)–अनुनयता–आयतमान (+शानच्, १.१) | stretching out in appeasement when served |
छन्दः
स्वागता [११: रनभगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| कै | ट | भा | रि | प | द | यो | र्नि | त | मू | र्ध्ना |
| स | ञ्जि | ता | वि | च | कि | ल | स्र | ग | ने | न |
| ज | ह्नु | जे | व | भु | व | न | प्र | भु | णा | ऽभा |
| त्से | वि | ता | नु | न | य | ता | य | त | मा | ना |
| र | न | भ | ग | ग | ||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.