निशि दशमितामालिङ्गन्त्यां विबोधविधित्सुभि-
र्निषधवसुधामीनाङ्कस्य प्रियाङ्कमुपेदुषः ।
श्रुतिमधुपदस्रग्वैदग्धीविभावितभाविक-
स्फुटरसभृशाभ्यक्ता वैतालिकैर्जगिरे गिरः ॥

अन्वयः AI निशि दशमिताम् आलिङ्गन्त्याम् (सत्याम्), प्रिय-अङ्कम् उपेयुषः निषध-वसुधा-मीन-अङ्कस्य विबोध-विधित्सुभिः वैतालिकैः श्रुति-मधु-पद-स्रक्-वैदग्धी-विभावित-भाविक-स्फुट-रस-भृश-अभ्यक्ताः गिरः जगिरे ।

Summary AI As the night was coming to an end, bards, desiring to awaken the king of Nishadha who was resting in the lap of his beloved, sang songs. These songs were like skillfully woven garlands of sweet words, deeply imbued with clearly manifested sentiments and emotions.

पदच्छेदः AI

निशि	निशा (७.१)	at night
दशमिताम्	दशमित (२.१)	the state of ending
आलिङ्गन्त्याम्	आलिङ्गन्ती (आ√लिङ्ग्+शतृ, ७.१)	while approaching
विबोधविधित्सुभिः	विबोध–विधित्सु (वि√धा+सन्+उ, ३.३)	by those desirous of awakening
निषधवसुधामीनाङ्कस्य	निषध–वसुधा–मीन–अङ्क (६.१)	of the Kamadeva of the land of Nishadha (Nala)
प्रियाङ्कम्	प्रिया–अङ्क (२.१)	the lap of his beloved
उपेदुषः	उपेयुषः (उप√इ+क्वसु, ६.१)	of him who had reached
श्रुतिमधुपदस्रग्वैदग्धीविभावितभाविकस्फुटरसभृशाभ्यक्ताः	श्रुति–मधु–पद–स्रज्–वैदग्धी–विभावित–भाविक–स्फुट–रस–भृश–अभ्यक्त (१.३)	greatly anointed with clearly manifested sentiments made evident by the skill in weaving garlands of sweet-sounding words
वैतालिकैः	वैतालिक (३.३)	by the bards
जगिरे	जगिरे (√गृ भावकर्मणोः लिट् (आत्मने.) प्र.पु. बहु.)	were sung
गिरः	गिर् (१.३)	songs

छन्दः हरिणी [१७: नसमरसलग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४	१५	१६	१७
नि	शि	द	श	मि	ता	मा	लि	ङ्ग	न्त्यां	वि	बो	ध	वि	धि	त्सु	भि
र्नि	ष	ध	व	सु	धा	मी	ना	ङ्क	स्य	प्रि	या	ङ्क	मु	पे	दु	षः
श्रु	ति	म	धु	प	द	स्र	ग्वै	द	ग्धी	वि	भा	वि	त	भा	वि	क
स्फु	ट	र	स	भृ	शा	भ्य	क्ता	वै	ता	लि	कै	र्ज	गि	रे	गि	रः
न			स			म			र			स			ल	ग

Other texts to read

किरातार्जुनीयम् भारविः

भट्टिकाव्यम् भट्टिः

About

Resources

Connect