अन्वयः
AI
यत्-चरः शुकः अह्नि भानु-भुवि दाश-दारिकां परिचरन्तं, काल-देश-विषय-असहात् स्मरात् उत्सुकं शुक-पितामहं उज्जगौ ।
Summary
AI
A parrot, a servant in that palace, sang about the grandfather of parrots (Vyasa), who, eager with a love that was unbearable and unconstrained by time or place, was attending upon the fisherman's daughter (Satyavati) on the bank of the Yamuna during the day.
पदच्छेदः
AI
| अह्नि | अहन् (७.१) | during the day |
| भानु | भानु | of the sun (Yamuna) |
| भुवि | भू (७.१) | on the bank |
| दाश | दाश | fisherman's |
| दारिकाम् | दारिका (२.१) | the daughter (Satyavati) |
| यत् | यद् | whose |
| चरः | चर (१.१) | servant |
| परिचरन्तम् | परिचरत् (परि√चर्+शतृ, २.१) | attending upon |
| उज्जगौ | उज्जगौ (उत्√गै कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | sang about |
| काल | काल | time |
| देश | देश | place |
| विषय | विषय | and object |
| असहात् | असह (५.१) | from the unbearable |
| स्मरात् | स्मर (५.१) | due to love |
| उत्सुकम् | उत्सुक (२.१) | eager |
| शुक | शुक | of parrots |
| पितामहम् | पितामह (२.१) | the grandfather (Vyasa) |
| शुकः | शुक (१.१) | a parrot |
छन्दः
उपजातिः [११]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | ह्नि | भा | नु | भु | वि | दा | श | दा | रि | कां |
| य | च्च | रः | प | रि | च | र | न्त | मु | ज्ज | गौ |
| का | ल | दे | श | वि | षा | या | स | हा | त्स्म | रा |
| दु | त्सु | कं | शु | क | पि | ता | म | हं | शु | कः |
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.