लाक्षयात्मचरणस्य चुम्बना-
च्चारुभालमवलोक्य तन्मुखम् ।
सा ह्रिया नतनताननाऽस्मर-
च्छेषरागमुदितं पतिं निशः ॥
लाक्षयात्मचरणस्य चुम्बना-
च्चारुभालमवलोक्य तन्मुखम् ।
सा ह्रिया नतनताननाऽस्मर-
च्छेषरागमुदितं पतिं निशः ॥
च्चारुभालमवलोक्य तन्मुखम् ।
सा ह्रिया नतनताननाऽस्मर-
च्छेषरागमुदितं पतिं निशः ॥
अन्वयः
AI
आत्म-चरणस्य चुम्बनात् लाक्षया रञ्जितम् चारु-भालम् तत् मुखम् अवलोक्य, सा ह्रिया नत-नत-आनना सती निशः शेष-रागम् उदितम् पतिम् अस्मरत् ।
Summary
AI
Seeing his beautiful forehead marked with lac-dye from kissing her feet, she, with her face bent low in shyness, remembered her husband's words of lingering passion from the night.
पदच्छेदः
AI
| लाक्षया | लाक्षा (३.१) | with the lac-dye |
| आत्मचरणस्य | आत्म–चरण (६.१) | of her own foot |
| चुम्बनात् | चुम्बन (५.१) | from the kissing |
| चारुभालम् | चारु–भाल (२.१) | with a beautiful forehead |
| अवलोक्य | अवलोक्य (अव√लोक्+ल्यप्) | having seen |
| तन्मुखम् | तद्–मुख (२.१) | that face |
| सा | तद् (१.१) | she |
| ह्रिया | ह्री (३.१) | with shyness |
| नतनतानना | नत–नत–आनना (१.१) | with her face bent very low |
| अस्मरत् | अस्मरत् (√स्मृ कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | she remembered |
| शेषरागम् | शेष–राग (२.१) | the remaining passion/redness |
| उदितं | उदित (√वद्+क्त, २.१) | spoken |
| पतिं | पति (२.१) | the husband |
| निशः | निशा (६.१) | of the night |
छन्दः
रथोद्धता [११: रनरलग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ला | क्ष | या | त्म | च | र | ण | स्य | चु | म्ब | ना |
| च्चा | रु | भा | ल | म | व | लो | क्य | त | न्मु | खम् |
| सा | ह्रि | या | न | त | न | ता | न | ना | ऽस्म | र |
| च्छे | ष | रा | ग | मु | दि | तं | प | तिं | नि | शः |
| र | न | र | ल | ग | ||||||
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.