समं ययोरिङ्गितवान्वयस्ययो-
स्तयोर्विहायोपहृतप्रतीङ्गिताम् ।
अकारि नाकूतमवारि सा यया
विदग्धयाऽरञ्जि तयैव भाववित् ॥

अन्वयः AI भाववित् (युवा) ययोः वयस्ययोः समम् इङ्गितवान्। तयोः उपहृत-प्रतीङ्गिताम् विहाय, (तेन) सा (प्रथमा) न अकारि। भाववित् (सः) तया एव विदग्धया अरञ्जि यया आकूतम् न अवारि।

Summary AI A youth, who understood subtle emotions, gestured equally to two female friends. Ignoring the one who openly returned his gesture, he was pleased only by the other clever maid, who did not reveal his intention.

पदच्छेदः AI

समम्	समम्	equally
ययोः	यद् (६.२)	of which two
इङ्गितवान्	इङ्गितवत् (१.१)	one who gestured
वयस्ययोः	वयस्या (६.२)	of the two female friends
तयोः	तद् (६.२)	of those two
विहाय	विहाय (वि√हा+ल्यप्)	having left aside
उपहृतप्रतीङ्गिताम्	उपहृत–प्रतीङ्गित (२.१)	the one who offered a return gesture
अकारि	अकारि (√कृ भावकर्मणोः लुङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	was made
न	न	not
आकूतम्	आकूत (१.१)	intention
अवारि	अवारि (√वृ भावकर्मणोः लुङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	was revealed/uncovered
सा	तद् (१.१)	she
यया	यद् (३.१)	by whom
विदग्धया	विदग्धा (३.१)	by the clever one
अरञ्जि	अरञ्जि (√रञ्ज् भावकर्मणोः लुङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	was pleased
तया	तद् (३.१)	by her
एव	एव	only
भाववित्	भावविद् (१.१)	the knower of feelings

छन्दः वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
स	मं	य	यो	रि	ङ्गि	त	वा	न्व	य	स्य	यो
स्त	यो	र्वि	हा	यो	प	हृ	त	प्र	ती	ङ्गि	ताम्
अ	का	रि	ना	कू	त	म	वा	रि	सा	य	या
वि	द	ग्ध	या	ऽर	ञ्जि	त	यै	व	भा	व	वित्
ज			त			ज			र

Other texts to read

शिशुपालवधम् माघः

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

About

Resources

Connect