जवादवारीकृतदूरदृक्पथ-
स्तथाक्षियुग्माय ददे मुदं न यः ।
ददद्दिदृक्षादरदासतां यथा
तयैव तत्पांसुलकण्ठनालताम् ॥
जवादवारीकृतदूरदृक्पथ-
स्तथाक्षियुग्माय ददे मुदं न यः ।
ददद्दिदृक्षादरदासतां यथा
तयैव तत्पांसुलकण्ठनालताम् ॥
स्तथाक्षियुग्माय ददे मुदं न यः ।
ददद्दिदृक्षादरदासतां यथा
तयैव तत्पांसुलकण्ठनालताम् ॥
अन्वयः
AI
यः जवात् अवारी-कृत-दूर-दृक्-पथः (सन्) तथा अक्षि-युग्माय मुदम् न ददे, यथा तया (दिदृक्षया) एव दिदृक्षा-आदर-दासताम् ददत् तत्-पांसुल-कण्ठ-नालताम् (ददे) ।
Summary
AI
The horse, whose path of sight was made unobstructed for a great distance due to its speed, did not give as much joy to the eyes as it did by making them subservient to the desire to see it. This very desire caused the neck to stretch like a stalk, becoming dusty from straining to watch it.
पदच्छेदः
AI
| जवादवारीकृतदूरदृक्पथः | जव (५.१)–अवारीकृत–दूर–दृश्–पथ (१.१) | whose path of sight was made unobstructed for a distance due to its speed |
| तथा | तथा | so much |
| अक्षियुग्माय | अक्षि–युग्म (४.१) | for the pair of eyes |
| ददे | ददे (√दा कर्तरि लिट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | gave |
| मुदम् | मुद् (२.१) | joy |
| न | न | not |
| यः | यद् (१.१) | which (horse) |
| ददत् | ददत् (√दा+शतृ, १.१) | giving |
| दिदृक्षादरदासताम् | दृश् (+सन्+उ)–आदर–दासता (२.१) | servitude to the respect for the desire to see |
| यथा | यथा | as |
| तयैव | तद् (३.१)–एव | by that very (desire) |
| तत्पांसुलकण्ठनालताम् | तद्–पांसुल–कण्ठ–नालता (२.१) | the state of its neck being a dusty stalk |
छन्दः
वंशस्थम् [१२: जतजर]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ज | वा | द | वा | री | कृ | त | दू | र | दृ | क्प | थ |
| स्त | था | क्षि | यु | ग्मा | य | द | दे | मु | दं | न | यः |
| द | द | द्दि | दृ | क्षा | द | र | दा | स | तां | य | था |
| त | यै | व | त | त्पां | सु | ल | क | ण्ठ | ना | ल | ताम् |
| ज | त | ज | र | ||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.