विदर्भजायाः करवारिजेन
यन्नलस्य पाणेरुपरि स्थितं किल
विशङ्क्य सूत्रं पुरुषायितस्य
तद्भविष्यतोऽस्मायि तदा तदालिभ्-
इः

अन्वयः AI तदा विदर्भ-जायाः कर-वारिजेन नलस्य पाणेः उपरि यत् स्थितम् किल, तत् भविष्यतः पुरुषायितस्य सूत्रम् विशङ्क्य तत्-आलिभिः अस्मायि ।

Summary AI When Damayanti's lotus-like hand was placed upon Nala's hand, her friends smiled. They suspected that this act was the beginning (sutra) of her future 'purushayita', where she would take the dominant role in their love-play.

पदच्छेदः AI

विदर्भजायाः	विदर्भजा (६.१)	of Damayanti
करवारिजेन	कर–वारिज (३.१)	by the lotus-like hand
यत्	यद् (१.१)	which
नलस्य	नल (६.१)	of Nala
पाणेः	पाणि (६.१)	of the hand
उपरि	उपरि	upon
स्थितम्	स्थित (√स्था+क्त, १.१)	was placed
किल	किल	indeed
विशङ्क्य	विशङ्क्य (वि√शङ्क्+ल्यप्)	suspecting
सूत्रम्	सूत्र (२.१)	the beginning
पुरुषायितस्य	पुरुषायित (६.१)	of the 'purushayita'
तत्	तद् (१.१)	that (act)
भविष्यतः	भविष्यत् (√भू+श्यत्, ६.१)	of the future
अस्मायि	अस्मायि (√स्मि भावकर्मणोः लुङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	was smiled at
तदा	तदा	then
तदालिभिः	तद्–आलि (३.३)	by her female friends

छन्दः वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
वि	द	र्भ	जा	याः	क	र	वा	रि	जे	न	य
न्न	ल	स्य	पा	णे	रु	प	रि	स्थि	तं	कि	ल
वि	श	ङ्क्य	सू	त्रं	पु	रु	षा	यि	त	स्य	त
द्भ	वि	ष्य	तो	ऽस्मा	यि	त	दा	त	दा	लि	भिः
ज			त			ज			र

Other texts to read

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

कुमारसंभवम् कालिदासः

About

Resources

Connect