असिस्वदद्यन्मधुपर्कमर्पितं
स तद्व्यधात्तर्कमुदर्कदर्शिने ।
यदेष पास्यन्मधु भीमजाधरं
मिषेण पुण्याहविधिं तदाकृत ॥

अन्वयः AI सः अर्पितम् मधुपर्कम् यत् असिस्वदत्, तत् उदर्क-दर्शिने तर्कम् व्यधात् । यत् एषः भीमजा-अधरम् मधु पास्यन् (सन्), तदा मिषेण पुण्याह-विधिम् आकृत ।

Summary AI That Nala tasted the offered Madhuparka created a thought for one who sees the future: because he was about to drink the honey of Damayanti's lip, he then performed the auspicious day rite under this pretext.

पदच्छेदः AI

असिस्वदत्	असिस्वदत् (√स्वद् +णिच् कर्तरि लुङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	he tasted
यत्	यद्	that
मधुपर्कम्	मधुपर्क (२.१)	the Madhuparka
अर्पितम्	अर्पित (√ऋ+णिच्+क्त, २.१)	offered
सः	तद् (१.१)	he (Nala)
तत्	तद् (१.१)	that (act)
व्यधात्	व्यधात् (वि√धा कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	created
तर्कम्	तर्क (२.१)	a thought
उदर्कदर्शिने	उदर्क–दर्शिन् (४.१)	for one who sees the future
यत्	यद्	because
एषः	एतद् (१.१)	this one (Nala)
पास्यन्	पास्यन् (√पा+श्यन्, १.१)	being about to drink
मधु	मधु (२.१)	the honey
भीमजाधरम्	भीमजा–अधर (२.१)	of the lip of Bhima's daughter
मिषेण	मिष (३.१)	under the pretext
पुण्याहविधिम्	पुण्याह–विधि (२.१)	the auspicious day rite
तदा	तदा	then
आकृत	आकृत (आ√कृ कर्तरि लुङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	performed

छन्दः वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
अ	सि	स्व	द	द्य	न्म	धु	प	र्क	म	र्पि	तं
स	त	द्व्य	धा	त्त	र्क	मु	द	र्क	द	र्शि	ने
य	दे	ष	पा	स्य	न्म	धु	भी	म	जा	ध	रं
मि	षे	ण	पु	ण्या	ह	वि	धिं	त	दा	कृ	त
ज			त			ज			र

Other texts to read

शिशुपालवधम् माघः

किरातार्जुनीयम् भारविः

About

Resources

Connect