अथ पथि पथि लाजैरात्मनो बाहुवल्ली-
मुकुलकुलसकुल्यैः पूजयन्त्यो जयेति ।
क्षितिपतिमुपनेमुस्तं दधाना जनाना-
ममृतजलमृणालीसौकुमार्यं कुमार्यः ॥

अन्वयः AI अथ पथि पथि आत्मनः बाहु-वल्ली-मुकुल-कुल-सकुल्यैः लाजैः “जय” इति (उक्त्वा) पूजयन्त्यः, जनानाम् अमृत-जल-मृणाली-सौकुमार्यं दधानाः कुमार्यः तं क्षितिपतिम् उपनेमुः।

Summary AI Then, along every path, young maidens, possessing a delicacy like that of lotus stalks in the water of immortality for the people's eyes, approached the king. They worshipped him with parched grains, which resembled the clusters of buds on their own creeper-like arms, shouting "Victory!".

पदच्छेदः AI

अथ	अथ	Then
पथि	पथिन् (७.१)	on the path
पथि	पथिन् (७.१)	on every path
लाजैः	लाज (३.३)	with parched grains
आत्मनः	आत्मन् (६.१)	their own
बाहुवल्लीमुकुलकुलसकुल्यैः	बाहु–वल्ली–मुकुल–कुल–सकुल्य (३.३)	which resembled the clusters of buds on their creeper-like arms
पूजयन्त्यः	पूजयन्ती (√पूज्+शतृ, १.३)	worshipping
जयेति	जय (८.१)–इति	'Victory!' thus
क्षितिपतिम्	क्षितिपति (२.१)	the king
उपनेमुः	उपनेमुः (उप√नम् कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.)	approached
तं	तद् (२.१)	him
दधानाः	दधाना (√धा+शानच्, १.३)	possessing
जनानाम्	जन (६.३)	for the people's (eyes)
अमृतजलमृणालीसौकुमार्यं	अमृत–जल–मृणाली–सौकुमार्य (२.१)	the delicacy of lotus stalks in the water of immortality
कुमार्यः	कुमारी (१.३)	young maidens

छन्दः मालिनी [१५: ननमयय]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४	१५
अ	थ	प	थि	प	थि	ला	जै	रा	त्म	नो	बा	हु	व	ल्ली
मु	कु	ल	कु	ल	स	कु	ल्यैः	पू	ज	य	न्त्यो	ज	ये	ति
क्षि	ति	प	ति	मु	प	ने	मु	स्तं	द	धा	ना	ज	ना	ना
म	मृ	त	ज	ल	मृ	णा	ली	सौ	कु	मा	र्यं	कु	मा	र्यः
न			न			म			य			य

Other texts to read

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

महाभारतम् वेदव्यासः

About

Resources

Connect