इत्थं वितीर्य वरमम्बरमाश्रयत्सु
तेषु क्षणादुदलसद्विपुलः प्रणादः ।
उत्तिष्ठतां परिजनालपनैर्नृपाणां
स्वर्वासिवृन्दहतदुन्दुभिनादसान्द्रः ॥

अन्वयः AI इत्थम् वरम् वितीर्य तेषु अम्बरम् आश्रयत्सु (सत्सु), क्षणात् उत्तिष्ठताम् नृपाणाम् परिजनालपनैः (तथा) स्वर्वासिवृन्द हत दुन्दुभिनाद सान्द्रः विपुलः प्रणादः उदसलत् ।

Summary AI Thus, as the gods, having granted the boons, resorted to the sky, a great sound arose in a moment. It was dense with the calls of attendants to the rising kings and the sound of kettledrums struck by the host of celestials.

पदच्छेदः AI

इत्थम्	इत्थम्	Thus
वितीर्य	वितीर्य (वि√तॄ+ल्यप्)	having granted
वरम्	वर (२.१)	a boon
अम्बरम्	अम्बर (२.१)	the sky
आश्रयत्सु	आश्रयत् (आ√श्रि+शतृ, ७.३)	while they were resorting to
तेषु	तद् (७.३)	they
क्षणात्	क्षण (५.१)	in a moment
उदलसत्	उदलसत् (उद्√लस् कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	arose
विपुलः	विपुल (१.१)	great
प्रणादः	प्रणाद (१.१)	sound
उत्तिष्ठताम्	उत्तिष्ठत् (उद्√स्था+शतृ, ६.३)	of the rising
परिजन	परिजन	attendants'
आलपनैः	आलपन (३.३)	with the calls
नृपाणाम्	नृप (६.३)	of the kings
स्वर्वासिवृन्द	स्वर्वासिवृन्द	the host of celestials'
हत	हत (√हन्+क्त)	struck
दुन्दुभिनाद	दुन्दुभिनाद	sound of kettledrums
सान्द्रः	सान्द्र (१.१)	dense with

छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४
इ	त्थं	वि	ती	र्य	व	र	म	म्ब	र	मा	श्र	य	त्सु
ते	षु	क्ष	णा	दु	द	ल	स	द्वि	पु	लः	प्र	णा	दः
उ	त्ति	ष्ठ	तां	प	रि	ज	ना	ल	प	नै	र्नृ	पा	णां
स्व	र्वा	सि	वृ	न्द	ह	त	दु	न्दु	भि	ना	द	सा	न्द्रः
त			भ			ज			ज			ग	ग

Other texts to read

कुमारसंभवम् कालिदासः

श्रीमद्भगवद्गीता

About

Resources

Connect