देवी कथंचित्खलु तामदेव-
द्रीचीं भवन्तीं स्मितसिक्तसृक्का ।
आह स्म मां प्रत्यपि ते पुनः का
शङ्का शशाङ्कादधिकास्यबिम्बे ॥

अन्वयः AI देवी कथञ्चित् अदेव-द्रीचीम् भवन्तीम् ताम्, स्मित-सिक्त-सृक्का (सती), खलु आह स्म - 'शश-अङ्कात् अधिक-आस्य-बिम्बे (नले) माम् प्रति अपि ते पुनः का शङ्का?'

Summary AI The goddess, her lips moistened with a smile, somehow spoke to Damayanti, who was turning away from the gods: 'What hesitation do you have again, even towards me, regarding him (Nala) whose face is more radiant than the moon?'

पदच्छेदः AI

देवी	देवी (१.१)	the goddess
कथंचित्	कथञ्चित्	somehow
खलु	खलु	indeed
ताम्	तद् (२.१)	her
अदेवद्रीचीम्	अदेवद्रीची (२.१)	who was not turning towards the gods
भवन्तीम्	भवन्ती (√भू+शतृ, २.१)	being
स्मितसिक्तसृक्का	स्मित–सिक्त–सृक्का (१.१)	whose corners of the mouth were moistened with a smile
आह	आह (√अह् कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	said
स्म	स्म	(particle for past tense)
माम्	अस्मद् (२.१)	towards me
प्रति	प्रति	towards
अपि	अपि	even
ते	युष्मद् (६.१)	your
पुनः	पुनर्	again
का	किम् (१.१)	what
शङ्का	शङ्का (१.१)	hesitation
शशाङ्कात्	शशाङ्क (५.१)	than the moon
अधिक	अधिक	more
आस्यबिम्बे	आस्य–बिम्ब (७.१)	in the face-orb

छन्दः इन्द्रवज्रा [११: ततजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
दे	वी	क	थं	चि	त्ख	लु	ता	म	दे	व
द्री	चीं	भ	व	न्तीं	स्मि	त	सि	क्त	सृ	क्का
आ	ह	स्म	मां	प्र	त्य	पि	ते	पु	नः	का
श	ङ्का	श	शा	ङ्का	द	धि	का	स्य	बि	म्बे
त			त			ज			ग	ग

Other texts to read

श्रीमद्भगवद्गीता

शिशुपालवधम् माघः

About

Resources

Connect