अन्वयः
AI
अथ असौ आदेशिताम् अपि मन्दम् मन्दम् नलस्य दिशा एव चलन्तीम् (ताम्) अवलोक्य, अर्ध-पथात् भूयः तान् सुरान् एव ताम् नेतुम्-मनाः (सती) नुनोद ।
Summary
AI
Then she (Sarasvati), seeing Damayanti moving slowly only in Nala's direction despite being instructed otherwise, turned back from halfway and again urged those very gods, intending to lead her to them.
पदच्छेदः
AI
| आदेशिताम् | आदेशित (आ√दिश्+णिच्+क्त, २.१) | though instructed |
| अपि | अपि | even |
| अवलोक्य | अवलोक्य (अव√लोक्+ल्यप्) | having seen |
| मन्दम् | मन्दम् | slowly |
| मन्दम् | मन्दम् | slowly |
| नलस्य | नल (६.१) | of Nala |
| एव | एव | only |
| दिशा | दिश् (३.१) | in the direction |
| चलन्तीम् | चलन्ती (√चल्+शतृ, २.१) | moving |
| भूयः | भूयस् | again |
| सुरान् | सुर (२.३) | the gods |
| अर्धपथात् | अर्ध–पथ (५.१) | from halfway |
| अथ | अथ | then |
| असौ | अदस् (१.१) | she (Sarasvati) |
| तान् | तद् (२.३) | them |
| एव | एव | indeed |
| ताम् | तद् (२.१) | her |
| नेतुमनाः | नेतुम्–मनस् (१.१) | with a mind to lead |
| नुनोद | नुनोद (√नुद् कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | urged |
छन्दः
इन्द्रवज्रा [११: ततजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| आ | दे | शि | ता | म | प्य | व | लो | क्य | म | न्दं |
| म | न्दं | न | ल | स्यै | व | दि | शा | च | ल | न्तीम् |
| भू | यः | सु | रा | न | र्ध | प | था | द | था | सौ |
| ता | ने | व | तां | ने | तु | म | ना | नु | नो | द |
| त | त | ज | ग | ग | ||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.