त्वं याऽर्थिनी किल नले न शुभाय तस्याः
क्व स्यान्निजार्पणममुष्य चतुष्टये ते ।
इन्द्रानलार्यमतनूजपयःपतीनां
प्राप्यैकरूप्यमिह संसदि दीप्यमाने ॥
त्वं याऽर्थिनी किल नले न शुभाय तस्याः
क्व स्यान्निजार्पणममुष्य चतुष्टये ते ।
इन्द्रानलार्यमतनूजपयःपतीनां
प्राप्यैकरूप्यमिह संसदि दीप्यमाने ॥
क्व स्यान्निजार्पणममुष्य चतुष्टये ते ।
इन्द्रानलार्यमतनूजपयःपतीनां
प्राप्यैकरूप्यमिह संसदि दीप्यमाने ॥
अन्वयः
AI
या त्वं नले अर्थिनी (असि), तस्याः ते (तव) इह संसदि ऐकरूप्यं प्राप्य दीप्यमाने इन्द्रानलार्यमतनूजपयःपतीनाम् अमुष्य चतुष्टये निजार्पणं क्व स्यात्? (तत्) किल न शुभाय।
Summary
AI
You who desire Nala, how can you offer yourself to this quartet of Indra, Agni, Yama, and Varuna, who are all shining in this assembly having attained an identical form? This would certainly not be for your good.
पदच्छेदः
AI
| त्वम् | युष्मद् (१.१) | You |
| या | यद् (१.१) | who |
| अर्थिनी | अर्थिन् (१.१) | are a seeker |
| किल | किल | indeed |
| नले | नल (७.१) | of Nala |
| न | न | not |
| शुभाय | शुभ (४.१) | for good |
| तस्याः | तद् (६.१) | of you |
| क्व | क्व | how |
| स्यात् | स्यात् (√अस् कर्तरि विधिलिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | can there be |
| निजार्पणम् | निजार्पण (१.१) | self-surrender |
| अमुष्य | अदस् (६.१) | of this |
| चतुष्टये | चतुष्टय (७.१) | in the quartet |
| ते | तद् (१.३) | they |
| इन्द्रानलार्यमतनूजपयःपतीनाम् | इन्द्रानलार्यमतनूजपयःपति (६.३) | of Indra, Agni, Yama, and Varuna |
| प्राप्य | प्राप्य (प्र√आप्+ल्यप्) | having attained |
| ऐकरूप्यम् | ऐकरूप्य (२.१) | identical form |
| इह | इह | here |
| संसदि | संसद् (७.१) | in the assembly |
| दीप्यमाने | दीप्यमान (√दीप्+शानच्, ७.१) | while shining |
छन्दः
वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ | १३ | १४ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| त्वं | या | ऽर्थि | नी | कि | ल | न | ले | न | शु | भा | य | त | स्याः |
| क्व | स्या | न्नि | जा | र्प | ण | म | मु | ष्य | च | तु | ष्ट | ये | ते |
| इ | न्द्रा | न | ला | र्य | म | त | नू | ज | प | यः | प | ती | नां |
| प्रा | प्यै | क | रू | प्य | मि | ह | सं | स | दि | दी | प्य | मा | ने |
| त | भ | ज | ज | ग | ग | ||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.