श्लोकादिह प्रथमतो हरिणा द्वितीया-
द्धूमध्वजेन शमनेन समं तृतीयात् ।
तुर्याच्च तस्य वरुणेन समानभावं
सा जानती पुनरवादि तया विमुग्धा ॥

अन्वयः AI इह प्रथमतः श्लोकात् हरिणा, द्वितीयात् धूमध्वजेन, तृतीयात् शमनेन समम्, तुर्यात् च वरुणेन तस्य समानभावं जानती सा विमुग्धा तया पुनः अवादि।

Summary AI Knowing his similarity—from the first verse with Indra, from the second with Agni, from the third with Yama, and from the fourth with Varuna—the bewildered Damayanti was again addressed by Saraswati.

पदच्छेदः AI

श्लोकात्	श्लोक (५.१)	from the verse
इह	इह	here
प्रथमतः	प्रथमतः	from the first
हरिणा	हरि (३.१)	with Indra
द्वितीयात्	द्वितीय (५.१)	from the second
धूमध्वजेन	धूमध्वज (३.१)	with Agni
शमनेन	शमन (३.१)	with Yama
समम्	समम्	with
तृतीयात्	तृतीय (५.१)	from the third
तुर्यात्	तुर्य (५.१)	from the fourth
च	च	and
तस्य	तद् (६.१)	his
वरुणेन	वरुण (३.१)	with Varuna
समानभावम्	समानभाव (२.१)	similarity
सा	तद् (१.१)	she
जानती	जानत् (√ज्ञा+शतृ, १.१)	knowing
पुनः	पुनर्	again
अवादि	अवादि (√वद् भावकर्मणोः लुङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	was spoken to
तया	तद् (३.१)	by her (Saraswati)
विमुग्धा	विमुग्ध (१.१)	the bewildered one

छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४
श्लो	का	दि	ह	प्र	थ	म	तो	ह	रि	णा	द्वि	ती	या
द्धू	म	ध्व	जे	न	श	म	ने	न	स	मं	तृ	ती	यात्
तु	र्या	च्च	त	स्य	व	रु	णे	न	स	मा	न	भा	वं
सा	जा	न	ती	पु	न	र	वा	दि	त	या	वि	मु	ग्धा
त			भ			ज			ज			ग	ग

Other texts to read

किरातार्जुनीयम् भारविः

भट्टिकाव्यम् भट्टिः

About

Resources

Connect