न पीयतां नाम चकोरजिह्वया
कथंचिदेतन्मुखचन्द्रचन्द्रिका ।
इमां किमाचामयसे न चक्षुषी
चिरं चकोरस्य भवन्मुखस्पृशी ॥
न पीयतां नाम चकोरजिह्वया
कथंचिदेतन्मुखचन्द्रचन्द्रिका ।
इमां किमाचामयसे न चक्षुषी
चिरं चकोरस्य भवन्मुखस्पृशी ॥
कथंचिदेतन्मुखचन्द्रचन्द्रिका ।
इमां किमाचामयसे न चक्षुषी
चिरं चकोरस्य भवन्मुखस्पृशी ॥
अन्वयः
AI
एतत्-मुख-चन्द्र-चन्द्रिका चकोर-जिह्वया कथंचित् नाम न पीयताम् । (त्वम्) चकोरस्य भवत्-मुख-स्पृशी चक्षुषी चिरम् इमाम् किम् न आचामयसे?
Summary
AI
(Sarasvati continues, addressing Damayanti about Rituparna) "Let the moonlight of this king's moon-like face not be drunk by the tongue of a Chakora bird. Why don't you make his two eyes, which are like Chakora birds fixed on your face, drink this moonlight for a long time?"
पदच्छेदः
AI
| न | न | not |
| पीयताम् | पीयताम् (√पा भावकर्मणोः लोट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | let it be drunk |
| नाम | नाम | indeed |
| चकोर | चकोर | Chakora's |
| जिह्वया | जिह्वा (३.१) | by the tongue |
| कथंचित् | कथंचित् | somehow |
| एतत् | एतद् | this |
| मुख | मुख | face |
| चन्द्र | चन्द्र | moon's |
| चन्द्रिका | चन्द्रिका (१.१) | moonlight |
| इमाम् | इदम् (२.१) | this |
| किम् | किम् | why |
| आचामयसे | आचामयसे (आ√चम् +णिच् कर्तरि लट् (आत्मने.) म.पु. एक.) | you cause to sip |
| न | न | not |
| चक्षुषी | चक्षुस् (२.२) | the two eyes |
| चिरम् | चिरम् | for a long time |
| चकोरस्य | चकोर (६.१) | of the Chakora |
| भवत् | भवत् | your |
| मुख | मुख | face |
| स्पृशी | स्पृशिन् (२.२) | touching |
छन्दः
वंशस्थम् [१२: जतजर]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| न | पी | य | तां | ना | म | च | को | र | जि | ह्व | या |
| क | थं | चि | दे | त | न्मु | ख | च | न्द्र | च | न्द्रि | का |
| इ | मां | कि | मा | चा | म | य | से | न | च | क्षु | षी |
| चि | रं | च | को | र | स्य | भ | व | न्मु | ख | स्पृ | शी |
| ज | त | ज | र | ||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.