ततस्तदप्रस्तुतभाषितोत्थितैः
सदस्तदश्वेति हसैः सदःसदाम् ।
स्फुटाजनि म्लानिरतोऽस्य भूपतेः
सिते हि जायेत शितेः सुलक्ष्यता ॥

अन्वयः AI ततः तत्-अप्रस्तुत-भाषित-उत्थितैः सदःसदाम् "सदः तत् अश्व" इति हसैः, अतः अस्य भूपतेः म्लानिः स्फुटा अजनि। हि सिते शितेः सु-लक्ष्यता जायेत।

Summary AI Then, from the laughter of the assembly members arising from that irrelevant talk—"That assembly is a horse"—the dejection of this king became apparent. Indeed, the visibility of black is greatest on a white background.

पदच्छेदः AI

ततः	ततः	then
तदप्रस्तुतभाषितोत्थितैः	तत्-अप्रस्तुत-भाषित-उत्थित (३.३)	by those arising from that irrelevant speech
सदस्तदश्वेति	सदस् (१.१)–तद् (१.१)–अश्व (१.१)–इति	'that assembly is a horse'
हसैः	हस (३.३)	by the laughs
सदःसदाम्	सदःसद् (६.३)	of the assembly members
स्फुटाजनि	स्फुट (१.१)–अजनि (√जन् भावकर्मणोः लुङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	became apparent
म्लानिरतोऽस्य	म्लानि (१.१)–अतः–इदम् (६.१)	the dejection of this
भूपतेः	भूपति (६.१)	of the king
सिते	सित (७.१)	on a white (background)
हि	हि	indeed
जायेत	जायेत (√जन् कर्तरि विधिलिङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	would arise
शितेः	शिति (६.१)	of black
सुलक्ष्यता	सुलक्ष्यता (१.१)	great visibility

छन्दः वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
त	त	स्त	द	प्र	स्तु	त	भा	षि	तो	त्थि	तैः
स	द	स्त	द	श्वे	ति	ह	सैः	स	दः	स	दाम्
स्फु	टा	ज	नि	म्ला	नि	र	तो	ऽस्य	भू	प	तेः
सि	ते	हि	जा	ये	त	शि	तेः	सु	ल	क्ष्य	ता
ज			त			ज			र

Other texts to read

कुमारसंभवम् कालिदासः

किरातार्जुनीयम् भारविः

About

Resources

Connect