आलिङ्गितः कमलवत्करकस्त्वयाऽयं
श्यामः सुमेरुशिस्वयेव नवः पयोदः ।
कन्दर्पमूर्धरुहमण्डनचम्पकस्र-
ग्दामत्वदङ्गरुचिकञ्चुकितश्चकास्तु ॥

अन्वयः AI त्वया आलिङ्गितः अयम् श्यामः (राजा), सुमेरुशिखया नवः पयोदः इव, (तथा) कन्दर्पमूर्धरुहमण्डनचम्पकस्रग्दाम-त्वत्-अङ्गरुचि-कञ्चुकितः (सन्) कमलवत् करकः चकास्तु ।

Summary AI Embraced by you, may this dark-complexioned king shine like a new cloud embraced by the peak of Mount Sumeru. May his hand, holding yours which is like a lotus, be covered by the radiance of your limbs, appearing like a garland of Champaka flowers adorning Kamadeva's hair.

पदच्छेदः AI

आलिङ्गितः	आलिङ्गित (आ√लिङ्ग्+क्त, १.१)	embraced
कमलवत्	कमलवत्	like a lotus
करकः	करक (१.१)	the hand
त्वया	युष्मद् (३.१)	by you
अयम्	इदम् (१.१)	this
श्यामः	श्याम (१.१)	dark-complexioned (king)
सुमेरुशिखया	सुमेरु–शिखा (३.१)	by the peak of Sumeru
इव	इव	like
नवः	नव (१.१)	a new
पयोदः	पयोद (१.१)	cloud
कन्दर्पमूर्धरुहमण्डनचम्पकस्रग्दाम	कन्दर्प–मूर्धरुह–मण्डन–चम्पक–स्रज्–दामन्	the garland of Champaka flowers adorning Kamadeva's hair
त्वत्	युष्मद्	your
अङ्गरुचि	अङ्ग–रुचि	the radiance of your limbs
कञ्चुकितः	कञ्चुकित (१.१)	covered as if by an armor
चकास्तु	चकास्तु (√काश् कर्तरि लोट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	let him shine

छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४
आ	लि	ङ्गि	तः	क	म	ल	व	त्क	र	क	स्त्व	या	ऽयं
श्या	मः	सु	मे	रु	शि	स्व	ये	व	न	वः	प	यो	दः
क	न्द	र्प	मू	र्ध	रु	ह	म	ण्ड	न	च	म्प	क	स्र
ग्दा	म	त्व	द	ङ्ग	रु	चि	क	ञ्चु	कि	त	श्च	का	स्तु
त			भ			ज			ज			ग	ग

Other texts to read

रघुवंशम् कालिदासः

श्रीमद्भगवद्गीता

About

Resources

Connect