तस्मादिमां नरपतेरपनीय तन्वीं
राजन्यमन्यमथ जन्यजनः स निन्ये ।
स्त्रीभावधावितपदामविमृश्य याच्ञाम्
अर्थी निवर्त्य विधनादिव वित्तवित्तम् ॥
तस्मादिमां नरपतेरपनीय तन्वीं
राजन्यमन्यमथ जन्यजनः स निन्ये ।
स्त्रीभावधावितपदामविमृश्य याच्ञाम्
अर्थी निवर्त्य विधनादिव वित्तवित्तम् ॥
राजन्यमन्यमथ जन्यजनः स निन्ये ।
स्त्रीभावधावितपदामविमृश्य याच्ञाम्
अर्थी निवर्त्य विधनादिव वित्तवित्तम् ॥
अन्वयः
AI
अथ सः जन्यजनः तस्मात् नरपतेः तन्वीम् इमाम् अपनीय, विधनात् वित्तवित्तम् अर्थी इव स्त्रीभावधावितपदाम् अविमृश्य याच्ञाम् निवर्त्य, अन्यम् राजन्यम् निन्ये ।
Summary
AI
Then that companion (Saraswati) led the slender lady away from that king to another prince. This was like a wealthy supplicant withdrawing a thoughtless request made to a poor person, a request whose words, driven by feminine nature, were fickle.
पदच्छेदः
AI
| तस्मात् | तद् (५.१) | from that |
| इमाम् | इदम् (२.१) | her |
| नरपतेः | नरपति (५.१) | from the king |
| अपनीय | अपनीय (अप√नी+ल्यप्) | having led away |
| तन्वीम् | तन्वी (२.१) | the slender one |
| राजन्यम् | राजन्य (२.१) | to a king |
| अन्यम् | अन्य (२.१) | to another |
| अथ | अथ | then |
| जन्यजनः | जन्य–जन (१.१) | the person accompanying the bride |
| सः | तद् (१.१) | that |
| निन्ये | निन्ये (√नी कर्तरि लिट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | led |
| स्त्रीभावधावितपदाम् | स्त्रीभाव–धावित–पद (२.१) | a request whose words run towards feminine nature |
| अविमृश्य | अविमृश्य (अ+वि√मृश्+ल्यप्) | without considering |
| याच्ञाम् | याच्ञा (२.१) | the request |
| अर्थी | अर्थिन् (१.१) | a supplicant |
| निवर्त्य | निवर्त्य (नि√वृत्+ल्यप्) | having turned back |
| विधनात् | विधन (५.१) | from a poor person |
| इव | इव | like |
| वित्तवित्तम् | वित्त–वित्त (२.१) | one who knows wealth |
छन्दः
वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ | १३ | १४ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| त | स्मा | दि | मां | न | र | प | ते | र | प | नी | य | त | न्वीं |
| रा | ज | न्य | म | न्य | म | थ | ज | न्य | ज | नः | स | नि | न्ये |
| स्त्री | भा | व | धा | वि | त | प | दा | म | वि | मृ | श्य | या | च्ञा |
| म | र्थी | नि | व | र्त्य | वि | ध | ना | दि | व | वि | त्त | वि | त्तम् |
| त | भ | ज | ज | ग | ग | ||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.