आरोहणाय तव सज्ज इवास्ति तत्र
सोपानशोभिवपुरश्मवलिच्छटाभिः ।
भोगीन्द्रवेष्टशतघृष्टिकृताभिरब्धि-
क्षुब्धाचलः कनककेतकगोत्रगात्रि ॥

अन्वयः AI कनक-केतक-गोत्र-गात्रि, तत्र भोगीन्द्र-वेष्ट-शत-घृष्टि-कृताभिः अश्म-वलि-छटाभिः सोपान-शोभि-वपुः अब्धि-क्षुब्ध-अचलः (मन्दरः) तव आरोहणाय सज्जः इव अस्ति ।

Summary AI O you whose limbs are as lovely as golden Ketaki flowers! There, Mount Mandara, which churned the ocean, seems ready for you to ascend, its body shining like a staircase with its series of rock-folds, created by the hundreds of frictions from the coiling of Vasuki, the king of serpents.

पदच्छेदः AI

आरोहणाय	आरोहण (४.१)	for ascending
तव	युष्मद् (६.१)	your
सज्जः	सज्ज (१.१)	ready
इव	इव	as if
अस्ति	अस्ति (√अस् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	is
तत्र	तत्र	there
सोपानशोभिवपुः	सोपान-शोभिन्-वपुस् (१.१)	whose body shines like a staircase
अश्मवलिच्छटाभिः	अश्म-वलि-छटा (३.३)	with series of rock-folds
भोगीन्द्रवेष्टशतघृष्टिकृताभिः	भोगीन्द्र–वेष्ट–शत–घृष्टि–कृत (३.३)	made by the hundreds of frictions from the coiling of the king of serpents (Vasuki)
अब्धिक्षुब्धाचलः	अब्धि-क्षुब्ध-अचल (१.१)	the mountain that churned the ocean (Mandara)
कनककेतकगोत्रगात्रि	कनक-केतक-गोत्र-गात्री (८.१)	O you whose limbs are from the family of golden Ketaki flowers!

छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४
आ	रो	ह	णा	य	त	व	स	ज्ज	इ	वा	स्ति	त	त्र
सो	पा	न	शो	भि	व	पु	र	श्म	व	लि	च्छ	टा	भिः
भो	गी	न्द्र	वे	ष्ट	श	त	घृ	ष्टि	कृ	ता	भि	र	ब्धि
क्षु	ब्धा	च	लः	क	न	क	के	त	क	गो	त्र	गा	त्रि
त			भ			ज			ज			ग	ग

Other texts to read

किरातार्जुनीयम् भारविः

शिशुपालवधम् माघः

About

Resources

Connect