बालातपैः कृतकगैरिकतां कृतां द्विः
तत्रोदयाचलशिलाः परिशीलयन्तु ।
त्वद्विभ्रमभ्रमणजश्रमवारिधारि-
पादाङ्गुलीगलितया नखलाक्षयापि ॥

अन्वयः AI तत्र उदय-अचल-शिलाः बाल-आतपैः कृताम् कृतक-गैरिकताम् द्विः परिशीलयन्तु, त्वत्-विभ्रम-भ्रमण-ज-श्रम-वारि-धारि-पाद-अङ्गुली-गलितया नख-लाक्षया अपि (कृताम् कृतक-गैरिकताम् द्विः परिशीलयन्तु) ।

Summary AI There, may the rocks of the Udaya mountain twice attain an artificial redness: once from the rays of the morning sun, and again from the lac-dye of your toenails, which has trickled down with the sweat from your feet, produced by the fatigue of your graceful wanderings.

पदच्छेदः AI

बालातपैः	बाल-आतप (३.३)	by the morning sun's rays
कृतकगैरिकतां	कृतक-गैरिकता (२.१)	an artificial redness
कृतां	कृत (√कृ+क्त, २.१)	made
द्विः	द्विः	twice
तत्र	तत्र	there
उदयाचलशिलाः	उदय-अचल-शिला (१.३)	the rocks of the Udaya mountain
परिशीलयन्तु	परिशीलयन्तु (परि√शील् +णिच् कर्तरि लोट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.)	may they attain
त्वद्विभ्रमभ्रमणजश्रमवारिधारिपादाङ्गुलीगलितया	त्वत्–विभ्रम–भ्रमण–ज–श्रम–वारि–धारिन्–पाद–अङ्गुली–गलित (३.१)	by that which has trickled from your toes bearing the water (sweat) of fatigue born from wandering with graceful movements
नखलाक्षया	नख-लाक्षा (३.१)	by the lac-dye of the nails
अपि	अपि	also

छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४
बा	ला	त	पैः	कृ	त	क	गै	रि	क	तां	कृ	तां	द्विः
त	त्रो	द	या	च	ल	शि	लाः	प	रि	शी	ल	य	न्तु
त्व	द्वि	भ्र	म	भ्र	म	ण	ज	श्र	म	वा	रि	धा	रि
पा	दा	ङ्गु	ली	ग	लि	त	या	न	ख	ला	क्ष	या	पि
त			भ			ज			ज			ग	ग

Other texts to read

भट्टिकाव्यम् भट्टिः

श्रीमद्भगवद्गीता

About

Resources

Connect